Het doel en de middelen

Zijn uitspraak in het Algemeen Dagblad van 21 februari 1994 dat hij ,,geen zin meer had in burgeroorlogen, hongersnoden of politieke malversaties'' moeten we voor het gemak maar even vergeten. Want Aad van den Heuvel is tegenwoordig voorman van De Nieuwe Omroep, een club die programma's wil gaan maken over milieu, mensenrechten en ontwikkelingssamenwerking. Half juni beslist de staatssecretaris of DNO iets toevoegt aan het publieke landschap. Van den Heuvel denkt van wel. ,,Momenteel is er geen enkele omroep die, als er ineens een orkaan over Mozambique raast, kan zeggen: we flikkeren alle programma's uit het schema en beleggen een thema-avond. Bij ons kan dat straks wel. Dat gevecht gaan we met de netmanagers aan.''

Het had maar een haartje gescheeld of Nederland had het zonder de bevlogenheid van DNO moeten stellen. Want aanvankelijk was het niet meer dan een wild idee op een oudejaarsfeestje. Maar de media kregen lucht van de plannen. ,,En ineens moesten we in een half uur beslissen: doen of niet? Als de plannen niet waren uitgelekt, was het er misschien niet eens van gekomen.''

Er volgde een hectische periode. Tijdens een inelkaar geflanste persconferentie bleek dat hulporganisaties als Artsen zonder grenzen, Greenpeace en Amnesty International nog niet wisten dat zij hun leden moesten gaan porren om lid te worden. En er was veel kritiek. Aad van den Heuvel zou DNO uit frustratie met zijn werkgever de KRO hebben opgericht; Joop van den Ende zou DNO als breekijzer gebruiken om bij de publieke omroep binnen te komen; en er werden vraagtekens geplaatst bij de liaison tussen DNO en de bazen van de Postcodeloterij die schatrijk waren geworden met hun werk. Van den Heuvel heeft het verbaasd, al die kritiek op DNO. Vooral ,,de agressie'' jegens de Postcodeloterij had hij niet verwacht. ,,Journalisten vinden dat het grote geld en charitas niet samengaan. Ik vind dat onzin. In de huidige samenleving is zo langzamerhand alles gekapitaliseerd – dan kan de charitas ook maar beter een bedrijf worden. Dan kunnen ze tenminste professioneel opereren.''

De leden lieten zich niet door de negatieve berichtgeving weerhouden – 77.200 handtekeningen liggen er momenteel ter beoordeling bij het Commissariaat voor de Media. Dat zij werden gelokt door de auto's en webcams die DNO verlootte, lijkt Van den Heuvel sterk. ,,We hebben welgeteld één auto verloot. En dan nog een hele zuinige ook. En wat mokken met ons logo.'' Maar hij wil best toegeven dat hij niet zo gelukkig was met de wervingsactie – de theaterbonnen van Joop van den Ende, hoe aardig die ook bedoeld waren, incluis. ,,Maar we stonden nu eenmaal voor het blok – 50.000 leden in zes weken. Het doel heiligt de middelen soms. Kan ik dat zo zeggen?''

    • Japke-d. Bouma