Bijna echt

Het begint zwart. Dan lijkt het alsof uw tv aangaat. Na een kort titelscherm kijkt u door de zoeker van een videocamera. Het rode lampje rec brandt. Geluiden en stemmen. Gemaskerde mannen. Iemand op een stoel wordt onder schot gehouden – een gijzelingssituatie. De gegijzelde leest voor: Ik ben ontvoerd door een eenheid van de Groene Garde. Ik word beschuldigd van het illegaal dumpen van dodelijk chemisch afval... De opname wordt overgedaan. Dan hetzelfde beeld op een pc met het logo van de politie. Commentaar van stemmen: ,,Kijk er is in geknipt, de amateurs.'' Zonder overgang verschijnt het bewakingsbeeld van vier cellen. Andere stemmen: ,,Schakel eens door.'' Cel 1 vult het scherm: een man kijkt tv. Het Journaal vult het beeld. Philip Freriks met het nieuws van de ontvoering. De kwaliteit van het beeld verslechtert. Geroezemoes. Freriks gaat verder met het buitenlandse nieuws. ,,Shit'', zegt een vrouw, ,,ze laten de video niet zien. Zet maar uit.'' We zijn blijkbaar terug bij de ontvoerders. De camera zwenkt de kamer in en loopt door een kast naar een duistere ruimte. Het beeld verandert in wat een bewakingscamera daar ziet.

En zo gaat het ook na deze eerste vijf minuten voort. Nooit weet je zeker door wiens ogen je kijkt, waar je bent en of je de waarheid ziet. Nooit zie je de werkelijkheid zoals die klassiek wordt nagespeeld voor tv en bioscoop. Altijd ben je betrokken en neem je slechts waar wat één van de – meest onzichtbare – karakters op een beeldscherm kan zien.

Het is niet de eerste keer dat de Nederlandse regisseur Danniel Danniel stoeit met de werkelijkheid. Ook in o.a. zijn speelfilm Winter '89 (1998) spelen fictie en reality-beelden een belangrijke rol. Het resultaat in De zaak Braun is een puzzel en een spannende politiefilm met Sonja Barend, Beau van Erven Dorens en andere tv-mensen als (ongeveer) zichzelf in ongeveer hun eigen programma's.

Maar uiteindelijk spat deze `near-reality' uit elkaar. Alleen een regisseur van pure fictie kan al deze bronnen samenbrengen. Of bestaat er een Big Brother die als een boosaardige god door alle camera's mee kan kijken? En is zijn naam hoofdrechercheur Danniel Danniel, die volgens het titelscherm deze film samen met de beveiligingsafdeling van de VPRO heeft gemaakt?

De zaak Braun, zondag, Ned.3, 20.45-21.45u.