`Overleg met CDA heel prettig'

Het Kamerlid Wilders (VVD) sloot een pact met het CDA over de WAO. ,,Mijn politieke doel is niet om paars te pesten.''

Zelf introceerde Geert Wilders de term `Duivesteijnen' voor zijn rol in de VVD-fractie. Want het felle optreden van Kamerlid Duivesteijn (PvdA) spreekt Wilders wel aan. `De wildebras van de VVD' (citaat van PvdA-leider Melkert) stelde maandag eerst de koppeling tussen lonen en uitkeringen ter discussie. een oud twistpunt tussen PvdA en VVD. Gisteren kwam hij met een plan om de WAO aan te pakken, samen met oppositiepartij CDA.

,,Mijn politieke doel is niet om paars te pesten. Maar binnen de afspraken die we hebben gemaakt moet je de ruimte proberen te benutten die je krijgt'', zegt Wilders. Op zijn initiatief sloot de VVD het WAO-pact met het CDA. Beide fracties gingen gisteren akkoord met een plan dat Wilders samen met CDA-collega Ank Bijleveld heeft opgesteld. Historisch gezien ligt de samenwerking gevoelig. CDA-fractieleider Brinkman bracht in 1993 het kabinet van CDA en PvdA aan de rand van de afgrond toen hij met de WAO-kwestie naar de VVD was gestapt.

Sindsdien prijkt arbeidsongeschiktheid hoog op de politieke agenda. Maar tot een beperking van de instroom kwam het niet. Eind 1999 waren er 908.000 arbeidsongeschikten, ongeveer net zo veel als tien jaar geleden.

Staatssecretaris Hoogervorst presenteerde vorige week een nieuw plan, waarin met name meer financiële prikkels voor werkgevers en werknemers de instroom moet beperken.

Staatssecretaris Hoogervorst probeert het WAO-probleem vaak te nuanceren. Is dat terecht?

Wilders: ,,Als hij er internationale vergelijkingen bij pakt, heeft hij misschien gelijk. Hoewel hij die niet aldoor juist gebruikt. Maar als je ziet dat de instroom in de WAO vorig jaar 5.000 hoger was dan geraamd, dan kan er geen sprake zijn van nuancering. De urgentie wordt met de dag groter.''

Heeft het kabinet VVD en CDA niet ingehaald door met een eigen plan te komen?

,,Dat lijkt me niet. Wij hebben anderhalf jaar lang geroepen dat er meer moest gebeuren om de WAO aan te pakken. Het kabinet heeft nu een plan, de PvdA doet voorstellen, D66 komt nog met iets. Ik weet niet of dat allemaal was gebeurd als de VVD niet zoveel druk had uitgeoefend. Het kabinetsplan is overigens geen slecht plan, maar het gaat mij nog niet ver genoeg. Ik heb aldoor geprobeerd de staatssecretaris van mijn eigen partij niet af te vallen.''

Wat is dit plan waard? CDA en VVD hebben geen meerderheid.

,,We komen nog acht zetels te kort, dat klopt. Maar een jaar geleden stonden we nog alleen. Mocht het aantal WAO'ers blijven oplopen, dan wordt het voor andere partijen steeds moeilijker om op de rem te blijven staan.''

U heeft een groot punt gemaakt van de grote instroom van mensen met vage psychische klachten. Waarom is daarover niets terug te vinden?

,,Mijn voorstel om alleen nog mensen met zware psychische klachten een WAO-uitkering te geven, ging het CDA te ver. Dat blijft een goed VVD-voorstel. Maar veel van onze plannen hebben betrekking op jonge mensen. Bij deze groep betreft het veelal psychische klachten.

Het PvdA-Kamerlid Smits noemt het voorstel de onderste categorieën van gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid te schrappen `asociaal', omdat daarmee de laagste inkomens worden getroffen.

,,Smits kan zoveeel roepen. Ik denk dat het een groot effect heeft als je zegt: u krijgt alleen een uitkering als er sprake is van een groot inkomensverlies door arbeidsongeschiktheid.''

Denkt u dat de geslaagde samenwerking met het CDA voorspellende waarde heeft voor een nieuwe kabinetsperiode?

,,Natuurlijk speel ik wat dat betreft maar een bescheiden rol in mijn fractie. Maar ik kan wel zeggen dat de samenwerking bijzonder prettig was. Het CDA is voor mij een serieuze, sympathieke partij.''

VVD/CDA-planwww.nrc.nl/DenHaag

    • Herman Staal