`Ik dacht: ze pokeren. Dat was een misvatting'

Na weken van gesprekken voeren zijn het Rijk, de gemeente Amsterdam en de taxicentrales TaxiDirekt en TCA weer terug bij af. TCA ligt dwars.

Het is de eerste keer dat in de lange carrière van M. Rood als specialist in arbeidsconflicten, een bemiddelingspoging is mislukt. TCA weigert de positie die de centrale als monopolist in Amsterdam jarenlang had op te geven, ook al schrijft de nieuwe wet dat voor.

In zijn huis in Amsterdam-Zuid zegt Rood dat hij zich heeft misrekend. ,,Ik dacht: ze pokeren. Ze zullen inzien dat hun wensen niet haalbaar zijn. Daar heb ik mij op verkeken.'' Maar spijt van zijn opdracht heeft hij niet. ,,Het was te gemakkelijk geweest om deze `mission impossible' te weigeren.''

Ook na de mislukking blijft Rood diplomatiek. Verwacht niet dat hij scheld op de partij die hem wekenlang aan het lijntje hield en vervolgens alles waar hij mee aan kwam weer van tafel veegde.

Toch maakt die hoffelijkheid de visie van de ex-hoogleraar, ex-advocaat en ex-minister van Binnenlandse Zaken (D66) op de Amsterdamse taxi-kwestie niet minder scherp. De directie van de taxicentrale behartigt de eigen belangen, niet die van de aangesloten chauffeurs, zo concludeert Rood bijvoorbeeld. ,,De topmensen bij TCA bestaan van het verpachten van vergunningen en het te gelde maken van de aansluitcontracten. Zij hebben andere zorgen dan de chauffeurs, die hun geld moeten verdienen met het werk op straat.''

En voor de gemeente is het, nu de bemiddeling is mislukt, tijd om knopen door te hakken, meent Rood. Niet opnieuw terechtkomen in een langdurig overlegcircuit met de TCA. ,,De nieuwe taxi-wet is nu bijna vier maanden van kracht. Het zal de TCA toch duidelijk gemaakt moeten worden dat zij zich aan die wet moeten houden. We wonen in Nederland, niet in TCA-land. De Europese voetbalkampioenschappen staan voor de deur. De hele wereld kijkt straks naar Amsterdam. De stad kan zich niet permitteren dat er straks opnieuw vechtpartijen uitbreken.''

Het laatste voorstel van de TCA is om iedere centrale zijn eigen standplaats te geven. Vindt u dat een goed idee?

Rood: ,,Directielid Janmaat heeft dat aan mij ook al voorgesteld. Ik heb toen geantwoord dat het probleem daarmee niet zou zijn opgelost. Want wie krijgt dan de lucratieve standplaatsen? Tsja, zei Janmaat, de standplaatsen op het Centraal Station, het Rembrandtplein en het Leidseplein blijven natuurlijk van ons. Ik heb lachend geantwoord: dit kunt u toch niet menen?

Maar ze menen het dus wel?

,,Ja, kennelijk. Ze blijven kijken: hoe kunnen we onze zin krijgen. Ze proberen de overheid schrik aan te jagen met allerlei dreigementen, tijd te rekken, wie weet komt er straks weer een andere minister die de zaak terugdraait. In de advocatuur heb ik geleerd dat tijd rekken heel effectief kan zijn. Tijdens de onderhandelingen heb ik tegen ze gezegd: `heren, ik houd u voor zakenmensen. Geslaagde zakenmensen zelfs. Maar wat u doet, past niet bij een geslaagde zakenman. Die vangt signalen op en verzet tijdig de bakens. U houdt á tort et á travers vast aan iets dat voorbij is.'. Daar moesten ze wel om lachen.''

TCA heeft in het verleden van de gemeente altijd haar zin gekregen. Zat uw misrekening mogelijk in het feit dat u te weinig rekening heeft gehouden met die historisch gegroeide situatie?

,,Nou, TCA heeft wel bewegingen gemaakt om op te schuiven.''

Schijnbewegingen?

,,Laat ik zeggen: bewegingen die te gering waren om het probleem op te lossen.''

Wat moet de gemeente nu doen met de TCA?

,,Overleggen met de centrale lijkt me verstandig, maar ze moeten niet gaan onderhandelen. De gemeente moet de standplaatsen uitbreiden en herinrichten, taxi's van alle centrales moeten er klanten kunnen ophalen. Hetzij met eén telefoonpaal voor alle taxi's, hetzij zonder telefoonpalen door middel van een mobilofoonsysteem in de taxi's. De gemeente zal toch aan de wet moeten voldoen. Als de TCA het anderen onmogelijk blijft maken om van de openbare voorzieningen gebruik te maken, moet de politie ingrijpen.''

Wat voor een conclusie heeft u getrokken uit het feit veel TCA-chauffeurs het met hun eigen TCA-directie niet eens zijn?

,,Ik heb de Bond van Taxiondernemers op bezoek gehad en het straatoverleg. Zij zijn bang dat zij hun brood straks niet meer kunnen verdienen omdat er teveel concurrentie komt. Voor hen was de overgangsmaatregel voor deregulering die ik heb voorgesteld aantrekkelijk, net als het fonds voor gedupeerden en maatregelen tegen `cherry pickers' die alleen in de weekends rijden. Maar de directie heeft daar geen boodschap aan. Wie een oplossing wil, moet niet alleen naar de directie luisteren, ook naar de chauffeurs.''