Verzekeraar waakt over kosten pillen

De zorgverzekeraars worden volledig verantwoordelijk voor het in de hand houden van de kosten van medicijnen. De overheid ziet daar geen kans meer toe.

Het kabinet heeft hiertoe gisteren een voorstel van minister Borst overgenomen. Borst verwacht door deze maatregel een besparing van een half miljard tot een miljard gulden. Jaarlijks wordt 7 miljard aan geneesmiddelen uitgegeven.

De verzekeraars worden er verantwoordelijk voor dat de artsen doelmatiger gaan voorschrijven. Met huisartsen, medisch specialisten en (ziekenhuis)apothekers moeten ze afspraken maken over welke medicijnen bij welke aandoening voorgeschreven dienen te worden. Op het recept moet de arts straks ook de indicatie vermelden, zodat de apotheker kan nagaan of het bijpassende middel wordt voorgeschreven.

Ook wordt de verzekeraar verantwoordelijk voor de inkoop van de medicijnen, al kan die inkoop worden uitbesteed aan apothekers. Met name op dit punt verwacht Borst grote besparingen, omdat de grote verzekeraars gunstiger contracten met farmaceutische bedrijven kunnen afdwingen.

Het kabinet volgt grotendeels de aanbevelingen van twee rapporten op die eind 1999 verschenen over de mogelijkheid de sterke groei van de uitgaven voor medicijnen af te remmen. Borst belooft met spoed veel regels te schrappen opdat de verzekeraars aan de slag kunnen. Ook gaat het kabinet de marketingactiviteiten van de farmaceutische industrie beperken. Medisch specialisten moeten aangeven wat zij aan de industrie verdienen.

Volgens Borst wringt het huidige kabinetsbeleid. Maatregelen om actuele overschrijdingen van het budget te bestrijden frustreren vaak structurele ingrepen die op langere termijn resultaat opleveren. Bovendien zijn, aldus Borst, de grenzen bereikt van wat met de huidige aanpak haalbaar is. Die is er vooral op de gericht de prijzen in de hand te houden. ,,De instrumenten van overheidszijde raken uitgeput'', aldus Borst.

Het kabinet kiest in lijn van de uitgebrachte adviezen voor een stelsel van gereguleerde marktwerking waarbij de zorgverzekeraars een centrale rol krijgen. Dit wilde het kabinet ook eerder wel, maar in de praktijk komen verzekeraars aan die rol niet toe omdat de overheid ze met wetgeving of maatregelen voortdurend voor de voeten blijft lopen.

Zorgverzekeraars Nederland zegt in een eerste reactie dat Borst op de goede weg is. Volgens ZN is marktwerking waarschijnlijk de enige manier om de uitgaven voor medicijnen in de hand te krijgen.