Poetin wedt op liberaal als adviseur

De Russische president, Vladimir Poetin, heeft een pro-markteconoom en scherp criticus van het economisch beleid van de afgelopen regeringen tot zijn adviseur benoemd.

Dat heeft het Kremlin gisteren bekend gemaakt.

Het gaat om Andrei Illarionov, die zich steeds krachtig heeft verzet tegen het inroepen van de hulp van het Internationale Monetaire Fonds (IMF). Hij vindt dat Rusland op zijn eigen kracht moet vertrouwen. Het IMF kan volgens hem Rusland beter helpen bij het opzetten van een goed economisch beleid dan door kredieten te verstrekken.

Poetin, die 7 mei als gekozen president wordt geïnstalleerd en tot die tijd de afgetreden Jeltsin nog vervangt, heeft verklaard dat hij zich heeft gecommitteerd aan markthervorming. Maar het is nog onduidelijk wat diens plannen in dit opzicht precies behelzen; Illarionov is hoofd van een economische denktank die bij deze plannen is betrokken.

Volgens de Wall Street Journal van vandaag zou het in elk geval gaan om een drastische vereenvoudiging van het belastingstelsel (Rusland is berucht om zijn belastinginning) en een strenge regulering van de nog jonge effectenmarkten. Bezuinigingen zouden worden voorbereid die duizenden inefficiënte bedrijven met bankroet bedreigen en de oprichting van andere aanmoedigen. Sommige belastingmaatregelen zouden al gauw naar de Doema worden gestuurd.

In een televisie-interview zei Illarionov gisteren dat Rusland behalve op de kredieten van het IMF ook niet te veel moet vertrouwen op de export van grondstoffen (olie, gas). ,,Op den duur komen we niet ver als we verslaafd blijven aan de olienaald'', zei hij. De hoge olieprijs was juist de belangrijkste stimulans voor de Russische economie in de afgelopen maanden.

In zijn halfjaarlijkse rapport over de wereldeconomie dat gisteren verscheen, schrijft het IMF dat Rusland het in het afgelopen jaar wezenlijk beter deed dan (door het IMF) werd verwacht. Zo nam het bruto binnenlands produkt toe met drie procent in plaats van de voorspelde nul procent. En de overheidsfinanciën zijn sterker, de inflatie is lager en het overschot op de lopende rekening groter dan verwacht, aldus het IMF.

Maar het IMF waarschuwt tegelijkertijd dat deze verbeteringen berusten op een smalle en mogelijk niet per se houdbare basis, zoals de gestegen olieprijs, weren van invoer en meer inheemse industriële produktie door importsubstitutie. Bovendien verdween het overschot van 18 miljard dollar op de lopende rekening via kapitaalexport naar het buitenland, waardoor de reserves maar met 1,6 miljard dollar toenamen.

Uit die export van particulier kapitaal blijkt geen groot vertrouwen in de eigen economie en in het eigen economische beleid, aldus het IMF, dat er aan toevoegt dat het geen inzicht heeft in de financiële gevolgen van de oorlog en wederopbouw in Tjetsjenië.

Volgens waarnemers heeft Rusland zijn militaire optreden in het opstandige Tjetsjenië vooral aangedurfd door de gestegen olieprijs en de daardoor gestegen olie-inkomsten, die het Kremlin in staat stelden de kostbare militaire operatie te financieren.