Marktwerking in het stads- en streekvervoer

Na jaren dubben is de Tweede Kamer gisteren schoorvoetend akkoord gegaan met een nieuwe wet, die een beperkte vorm van marktwerking in het stads- en streekvervoer invoert. Het land zal hiertoe worden opgesplitst in zo'n 35 concessiegebieden. De contracten zullen voor minimaal zes jaar gelden.

Zowel de PvdA, het CDA, GroenLinks, de SP en de kleine christelijke partijen maakten duidelijk min of meer ambivalent te blijven staan tegenover het idee om marktwerking in het stads- en streekvervoer in te voeren. Alleen de VVD en in mindere mate D66 toonden zich overtuigde voorstanders van het concept.

Minister Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) poogde de twijfelaars gisteren bij het debat over de nieuwe Wet Personenvervoer gerust te stellen met de mededeling dat het niet om marktwerking in de klassieke zin gaat. ,,Hier is aan de orde een systeem van competitie, van concurrentie om de concessie'', zei ze. ,,De beste bieder in zo'n concessieprocedure wordt de winnaar.''

Op grond van de nieuwe wet moeten lokale en regionale bestuurders overal voor het jaar 2004 35 procent van hun vervoerstrajecten hebben aanbesteed. Nog eens twee jaar later moeten ook de overige lijnen zijn aanbesteed. De gemeentelijke vervoerbedrijven in de grotere steden krijgen enkele jaren langer de tijd om aan deze voorwaarden te voldoen.

Netelenbos zag zich gisteren genoopt de Kamer toe te zeggen dat ze niet zou aarzelen in te grijpen wanneer tegen die tijd zou blijken dat de operatie niet bevredigend verloopt.

Het PvdA-Kamerlid Hindriks had de minister eerder zelfs via een motie willen verplichten tot 2004 ,,geen onomkeerbare stappen'' te nemen. Netelenbos voelde niets voor deze motie.

Om te voorkomen dat één grote maatschappij een te dominante positie op de markt krijgt, wil de minister een bepaling in de wet opnemen die bedrijven verbiedt meer dan 33 procent van de lijnen te beheren.

Tegen dit laatste tekenden echter de Kamerleden Reitsma (CDA), Hofstra (VVD) en Van der Steenhoven (GroenLinks) bezwaar aan. Ze wezen erop dat hierdoor het busbedrijf Connexxion in de problemen zou kunnen komen, omdat dit thans iets boven deze maximumgrens zit. Netelenbos en de rest van de Kamer toonde begrip voor dit standpunt, waardoor Connexxion naar het zich laat aanzien niet zal worden uitgesloten van de aanbestedingsprocedures.

Desgevraagd liet Netelenbos overigens weten dat het kabinet in juni een besluit wil nemen over een eventuele beursgang van Connexxion, mede omdat het bedrijf te kennen heeft gegeven ook internationaal zijn vleugels uit te willen slaan. Dat is in sommige gevallen lastig, wanneer de overheid de aandelen bezit. ,,We proberen die zaak dit jaar af te ronden'', aldus Netelenbos.