Positie staatshoofd 4

De Graafs gedachte om op afzienbare termijn de macht van het staatshoofd te beperken, verdient geen aanbeveling. Het is ook geen blanco tijdstip waarop hij zijn (weer van stal gehaald) idee voor een figuratieve monarchie lanceert. Waar het vakvrouwschap van de koningin gewaardeerd en sterk is en een open discussie op gang komt over een mogelijke huwelijksrelatie van haar oudste zoon doe je zoiets niet. Je hebt de publieke opinie tegen. Afgezien daarvan: wat is de winst van het hele verhaal?

De Nederlandse samenleving is aan de democratisering begonnen door de macht van de sociale opklimmers, maar het betekent wel een permanente onrust. We kunnen nauwelijks tot besluit of consensus komen. De meerderheid van de bevolking kent zijn precieze plaats niet meer. Het is in het poldermodel eindeloos pompen om droge voeten te houden. In de geschiedenis van Nederland hebben we een evenwicht geboden tussen de macht van het staatshoofd en de volkswil of democratie. Het is zowel kostbaar als kwetsbaar dat deze constante factor zo sterk afhangt van de persoonlijke inzet van de vorst. Dat gaat onder Beatrix goed en het lijkt onder haar vermoedelijke opvolger eveneens een kans van slagen te maken.

Los van de persoon: iets van zich continuerende bovenmacht is nodig, al of niet godsdienstig geformuleerd. En voor mijn part ook iets van een geheim van het paleis. Wat wil De Graaf toch? Ik beschouw zijn oprisping als een politieke stuiptrekking.

Internetdiscussie www.nrc.nl/DenHaag