Beloning van topmanagers VS explodeert

De inkomens van Amerikaanse topmanagers exploderen. Vaak ongeacht de resultaten van hun ondernemingen. Verdiende de doorsnee Amerikaanse topman in 1980 nog 42-maal zoveel als de werkende Jan modaal, nu 476 keer zoveel.

De reputatie van je bedrijf scheert langs de rand van de afgrond, miljarden dollars aan marktkapitalisatie gaan verloren maar je loopt weg met honderd miljoen dollar.

Dat overkwam Douglas Ivester van Coca-Cola die in februari gedwongen ontslag moest nemen. Ivester krijgt een vertrekcheque van 1,5 miljoen dollar, 115.000 dollar per maand voor de rest van zijn leven, voor zeven jaar 675.000 per jaar voor consulting, 1,95 miljoen aandelen Coca-Cola, twee auto's, beveiliging van zijn huis en alle laptops en mobiele telefoons die hij al gebruikte mag hij houden. Have a Coke and a smile.

Het is nu de tijd van terugblikken op wat Amerikaanse topmensen in het bedrijfsleven verdienen. Bloomberg, de Wall Street Journal en Business Week publiceren allemaal hun lijstjes. Het gaat goed met de Amerikaanse economie maar het gaat nog veel, veel beter met de salarissen in het bedrijfsleven.

Topverdieners zijn Charles Wang van Computer Associates die met alles d'rop en d'raan 655 miljoen dollar ontving, Dennis Kozlowski van Tyco International (170 miljoen dollar) en David Pottruck van Charles Schwab (128 miljoen dollar). Andere veelverdieners waren onder meer John Chambers van Cisco (121 miljoen), Stephen Case van America Online (117 miljoen), Louis Gerstner van IBM (102 miljoen) en John Welch van General Electric (93 miljoen).

Kritische volger van de salarissen van topmensen is Graef Crystal die vaststelde dat honoreringspakketten bij 440 grote bedrijven vorig jaar stegen met 61 procent. De betrokken bedrijven presteerden gemiddelde 4,7 procent beter. Aandelen en opties maken 42 procent van de stijging uit. ,,De honorering staat vaak in een zeer scheve verhouding tot de waardevermeerdering voor de aandeelhouder'', aldus Crystal. Zo kreeg Michael Eisner, topman van Walt Disney, een salarispakket van 50 miljoen dollar terwijl zijn aandeelhouders knarsetandend moeten toezien hoe de koers stagneert.

Een ander schrijnend geval is Jill Barad van speelgoedproducent Mattel. Barad is wegens wanprestaties weggebonjourd maar krijgt in elk geval 25 miljoen dollar bij vertrek. Zo wordt de hypotheek op haar huis van drie miljoen kwijtgescholden, ze krijgt vijf keer haar jaarsalaris van 1,2 miljoen, een bonus van een half miljoen en een pensioen van 600.000 dollar per jaar. Het aandeel Mattel daalde twee maanden geleden tot een dieptepunt van 10 dollar.

De overkoepelende organisatie van Amerikaanse vakbonden kijkt zeer kritisch naar de almaar stijgende salarissen op een Website met de naam paywatch.org. Volgens een onderzoek van de AFL-CIO verdient de gemiddelde Amerikaanse topman tegenwoordig 476 keer zoveel als de Amerikaanse Jan Modaal. In 1990 was dit nog maar 85 keer zoveel en in 1980 slechts 42 keer zoveel. De verhoudingen in de VS zijn volgens de organisatie geheel zoek.

In Duitsland verdient een topman 13 keer zoveel als Jan Modaal, in Japan 11 keer. Waar Jack Welch van General Electric mee naar huis gaat is net zoveel als alle jaarsalarissen van 15.000 werknemers van GE in Mexico bij elkaar. GE heeft ook fabrieken in China en India maar daar liggen de lonen helemaal laag.

,,De mondiale economie bestaat niet voor werkende families als je ziet dat raden van commissarissen Amerikaanse topmensen tientallen miljoenen dollars betalen terwijl de mensen die het eigenlijk werk doen minder dan tien dollar per dag krijgen'', aldus Richard Trumka, de financiële secretaris van de AFL-CIO.

(www.bloomberg.com www.paywatch.org)