WAALS

Een Fransman die in Wallonië of Brussel in de taxi stapt, krijgt het meer dan eens te horen: `U bent vast geen Franstalige Belg'. Een inwoner van Frankrijk verraadt zich niet alleen met zijn accent. Maar Walen en Brusselaars hebben ook een ander woordgebruik.

De fooi voor de taxichauffeur is voor een Waal een `dringuèle', waarin het woord `drinkgeld' te herkennen is. Sommige termen worden direct uit het Nederlands overgenomen. In de Franstalige Belgische pers gaat het altijd over de invoering van `le snelrecht' door minister Verwilghen van Justitie. En de krant La Libre Belgique heeft het over watervervuiling door `le smeerpijp'.

De tv-commentator van de RTBF sprak vorige week tijdens de voetbalwedstrijd België-Nederland over `le top Europeen', waartoe de Nederlandse spelers zouden behoren. Een mooie vondst is ook `le tweetalisme' als het over tweetaligheid gaat. Een `dreef', waarmee in Brussel sommige straten worden aangeduid, is voor de Waal een `drève', een woord dat geen Fransman kent. En `negentig' is voor de Franstalige Belg `nonante'. Het Franse `quatre-vingt-dix' geldt als snobistisch.

RTBF-journalist Guy Fontaine publiceerde vorig jaar een populair zakwoordenboek (`Le Wallon de poche') over de taal in Wallonië. Volgens Fontaine, die voor de radio onder meer rubrieken over lokale dialecten presenteert, wordt in Wallonië, veel minder dan in Vlaanderen, een debat over correct taalgebruik gevoerd. ,,In Vlaanderen is er een debat, omdat het algemeen beschaafd Nederlands voor Vlamingen een wat kunstmatige taal is. Voor ons is het Frans altijd de referentie.''

Walen en Brusselaars hebben daarom minder last van wat in Vlaanderen `taalonzekerheid' wordt genoemd. Omdat Walen bovendien minder last hebben van nationalistische gevoelens dan Fransen, nemen zij volgens Fontaine ook de ,,vervuiling'' van hun taal met Engelse termen voor lief. Toch bestaat er volgens de journalist inmiddels wel behoefte aan bewaking van de taalkwaliteit. Hij zal daarom binnenkort, samen met minister Pierre Hazette (Onderwijs), de eerste journalistieke taalprijs uitreiken.