Nederlands Fluitorkest

Een bekende zinsnede uit Winnie de Poeh luidt: `De bijen zoemden achterdochtiger dan ooit'. Ze zou ook van toepassing kunnen zijn op Ton Bruynèls laatstvoltooide compositie, waaraan twee kamermuziekversies voorafgingen: Imker voor fluit, orkest en tape uit 1998, onlangs verschenen op een pracht-cd van Het Nederlands Fluitorkest. Woedende zwermen vallen aan. Zoemende trillers zorgen voor spanning en aan de kreten te horen wordt de bijenhouder flink te pakken genomen. Suspense en naïveteit gaan hier hand in hand.

Bruynèl, die zich al eerder liet inspireren door water, wind, vogels, krekels en kikkers, maar ook door kapotte machines, het afstoffen van pianotoetsen of een demonstrerende menigte, vond dat een kinderlijke geest onontbeerlijk was wilde men schoonheid uit het ons omringende kunnen peuren.

Ook de Française Christine Mennesson (1955) raakte geboeid door een beeld uit de natuur. De lange titel verraadt het al. Une lumineuse migration blanche dans une douceur d'éternité, hier is het een vogel die steeds verder klapwiekend een lichtend spoor trekt, en hier zijn verbrokkelde unisoni te associëren met een verbrokkeld lichtspoor. De compositie is consequent statisch uitgewerkt en zo mogelijk nog ruimtelijker van opzet.

Meer afwisseling biedt El hilo y la trama (de draad en de inslag) van de Spaanse Mercedes Zavala (1964), vooral naar het eind toe wordt het steeds spannender. Alle drie de composities zijn opdrachtwerken van het Fluitorkest, dat in 1993 in de samenstelling van piccolo, es-, alt-, bas- en contrabasfluit werd opgericht door Jorge Caryevschi.

Ondanks de opdrachten (een twintigtal alleen al in de laatste drie jaar) blijven arrangementen onontkoombaar. Hoe abstracter die muziek, hoe minder problematisch. Aldus biedt de cd voor elk wat wils met onder meer nog Villa Lobos en Piazzolla. Maar vooral Bruynèls suizende zoemnoten op de zwaarbelaagde bijenhouder had ik niet graag willen missen.

Nederlands Fluitorkest o.l.v. Jorge Caryevschi met werken van Bruynèl, Mennesson, Zavala e.a.. M&A 0018.