Duitsland

Baksteentoerisme

Baksteen is in de merenrijke regio Mecklenburg van oudsher een gezichtsbepalend bouwkundig element. Veertien architecten uit dertien verschillende landen (verspreid over vier continenten) hebben er het afgelopen jaar huizen gebouwd en voormalige fabrieksgebouwen fantasierijk gerestaureerd. Niet alleen maakte men gebruik van baksteen maar ook van leem, wat tevens de naam gaf aan een toeristische route die door het gebied voert: Lehm und Backsteinstrasse. Wie in het verstilde landschap met zijn weidse vergezichten aan die grote schilder van verlaten baksteenruïnes moet denken, aan Caspar David Friedrich dus, die doet er goed aan om het nabije eiland Rügen te bezoeken waar Friedrichs fameuze krijtrotsmotief in het wild is te aanschouwen. Inl 00-493873720207.

Immendorff afgeslankt

Veel en veel te pretentieus. Zo diskwalificeerden kenners van de hedendaagse Duitse schilderscène het werk van de voormalige Nieuwe Wilde Jörg Immendorff. Zijn praatjes waren Immendorff wat al te duidelijk ingegeven door Mao en Beuys. Zaalvullende doeken waren nog te klein voor een hele serie boodschappen (per doek) aan volk en vaderland. Immendorff was een synoniem voor overdaad. Overdaad aan motieven en overdaad aan stijlkenmerken (waarbij een dikgeklodderd realisme overheerste). Bij de overzichtstentoonstelling in de Kestner Gesellschaft te Hannover treedt een zich vernieuwende Immendorff naar voren. De schilder lijkt zelfs een vermageringskuur te hebben ondergaan, getuige de (betrekkelijke) eenvoud en helderheid van de schilderijen die vers uit het atelier komen en nog niet van een titel zijn voorzien. T/m 7 mei; Warmbüchenstr. 16. Di-zo 11-17 u. Inl 00-49511327081.

Kelly

Tussen 1948 en 1955 produceerde de Amerikaanse schilder Ellisworth Kelly monochrome doeken die eigenlijk nooit voor een expositie bedoeld waren geweest. De Städtische Galerie in het Lenbachhaus te München heeft de schilder er toe over weten te halen om deze geheimen uit zijn atelier alsnog prijs te geven. The Early Drawings 1948-1955 bevat onder meer collages die geheel onder invloed van het toevalsprincipe zijn ontstaan. In de vroege jaren vijftig begonnen kleuren de geometrische vormen te verrijken en ontstond een bijna architectonische aanpak. T/m 18 mei, Luisenstr. 33. Di-zo 10-17u. Inl 00-4989521041.

En verder

Wagner-opera Siegfried onder leiding van Lothar Zagrosek op 15 en 23 april in de Staatsoper, Stuttgart 00-49711202090; meubels en gebouwen van Mies von der Rohe t/m 30 april in het Grassi Museum, Leipzig 00-493412142175; Körperwelten, rondreizende tentoonstelling met de geplastificeerde en opengewerkte lijken van professor Günther von Hagens, t/m 31 juli aan de Heumarkt in Keulen 00-49221272950.