Smartengeld voor gewaarschuwde roker

De 40-jarige Leslie Whiteley heeft maandag van een jury in San Francisco 20 miljoen dollar smartengeld toegewezen gekregen van de tabaksbedrijven Philips Morris en R.J. Reynolds. Whiteley heeft longkanker.

Whiteley krijgt het smartengeld toegewezen hoewel ze begon met roken nadat er al waarschuwingen op de pakjes verschenen. De jury meent echter dat die niet ver genoeg gingen. Vanaf 1966 plaatsten tabaksproducenten al de waarschuwing op pakjes dat roken `schadelijk kan zijn voor de gezondheid'. In 1969 werd dat: `roken schaadt de gezondheid'. Dat is volgens raadslieden van Whiteley nog lang niet sterk genoeg.

Whiteley begon Marlboro- en Camelsigaretten te roken in 1972, toen ze dertien jaar oud was. In 1998 stopte ze, in datzelfde jaar werd longkanker geconstateerd. Daaraan zal ze vermoedelijk dit jaar sterven. De jury heeft 10 miljoen dollar aan Whiteley toegekend en 10 miljoen aan haar echtgenoot.

De raadsman van de tabaksbedrijven zegt er vanuit te gaan dat de juryuitspraak in hoger beroep wordt vernietigd. ,,Dit druist in tegen alle redelijkheid.'' In de VS hebben tot dusver vijf rokers schadeclaims toegewezen gekregen. In drie gevallen zijn die uitspraken in hoger beroep nietig verklaard. Twee andere zaken zijn nog in behandeling.

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft in 1992 bepaald dat waarschuwingen op pakjes de tabaksindustrie geen waterdichte bescherming bieden. Mocht blijken dat de tabaksindustrie het publiek of de overheid hebben misleid over de gezondheidsrisico's van roken, dan zijn claims alsnog mogelijk. De raadslieden van Whiteley hebben uitgebreid gebruikgemaakt van interne documenten die daarop wijzen. (AP)