Megalomane Chuck Berry paait en bruuskeert

Niemand zal volhouden dat Charles Edward Anderson `Chuck' Berry een aardige man is. Vanaf zijn geboorte op 18 september 1926 in St. Louis ontwikkelde hij een speciale gave om vijanden te maken. Tijdens zijn jeugd werd hij veroordeeld tot drie jaar tuchtschool; in 1959 volgden enkelen jaren gevangenis wegens ontvoering van een minderjarig meisje; in 1979 kreeg hij vier maanden en 1000 uur dienstverlening na belastingfraude. Die 1000 uur mocht hij invullen met wat hij het best kan: muziek maken. Chuck Berry is namelijk de uitvinder van de rock'n'roll. Althans, dat vond hij zelf, tot hij onlangs ruimhartig meldde dat hij slechts zijn steentje had bijgedragen het genre te verbeteren.

In 1986, op het feestje ter ere van zijn zestigste verjaardag, was hij echter nog vooral zijn megalomane, egocentrische, narrige, magistrale zelf. Dit is goed te volgen in de leerzame, ontroerende en aanstekelijke film Hail! Hail! Rock and Roll! die Taylor Hackford (An Officer and a Gentleman) in 1987 maakte. Zo aarzelt Berry niet de muzikanten die hem eren met een optreden (zoals Keith Richards, Eric Clapton, Julian Lennon, Etta James, Linda Ronstadt) beurtelings te paaien en te bruuskeren. Het minste is nog dat Berry als immer lukraak aan nummers begint en de anderen dan moeten raden of het gaat om `Maybellene', `Roll over Beethoven', `Sweet Little Sixteen', `Johnny B. Goode' dan wel `Rock and Roll Music'. Als hij echter sneert dat Richards de typische Berry-riffs verkeerd speelt, gaat dat zelfs de Rolling Stones gitarist (een levenslange fan) te ver.

De betekenis van Berry voor de moderne muziek is enorm, maar ook ambivalent. Hij bracht als eerste liedjeschrijver/gitarist/zanger een fusion tot stand tussen blanke hillbilly-muziek en zwarte big-beat blues, en maakte enkele nummers die de eeuwen zullen trotseren. Maar het waren anderen, in het bijzonder The Rolling Stones, The Beach Boys en The Beatles, die zijn sound beter dan hijzelf op het vinyl wisten te krijgen.

Chuck Berry – Hail! Hail! Rock'n'Roll (Tailor Hackford, VS, 1987), zaterdag, RTL4, 23.45-01.55u.