Een boterham met bescheidenheid

Haast maken T-online, schiet op Chello, voortmaken Newconomy, en al de tientallen andere `dotcoms' die trappelend op hun beursgang staan te wachten. Het zenith van de Internet-beurshausse komt naderbij, en zo goed als het vorige week nog was, lijkt het voorlopig niet meer te worden.

Niet dat er, sinds de teleurstelling rond LastMinute, World Online en de halve mislukking van de beursgang van Lycos Europe woensdag in Duitsland, geen Internetbedrijf meer naar de beurs kan. Zolang het algemene beursklimaat goed blijft, heeft elk goed idee kans genoeg om beleggersgeld op te halen. Maar er lijkt een tijdperk aan te breken waaraan de dotcom-ondernemers en hun financiers even zullen moet wennen: het tijdperk van de Bescheidenheid.

De Onbescheidenheid bereikte afgelopen dinsdag zijn hoogtepunt toen Lycos Europe, ondanks duidelijke tekenen dat de markt voor Internet-IPO's (Initial Public Offerings) in Europa al aan het kenteren was, tóch de hoogste prijs van 24 euro prikte. Nu wás dat aandeel meer dan dertigmaal overtekend, maar dat zegt weinig. Zowel instituten als particulieren zijn eraan gewend geraakt te `majoreren' – voor veel meer in te schrijven dan ze werkelijk willen hebben, om toch zoveel mogelijk aandelen in de wacht te slepen. De mate van overtekening is dan geen indicatie voor de werkelijke vraag. World Online was 21 maal overtekend, maar niemand gelooft dat er voor de bijbehorende 120 miljard gulden (een kwart van de jaarlijkse consumptieve bestedingen in Nederland) vraag was naar WOL-stukken.

Het zal juist de terugkeer van de bescheidenheid zijn die het IPO-seizoen van de Internetfondsen kan redden. Gewoon het bedrijf wat lager in de markt zetten als het naar de beurs gaat. Chello, dat maandag aankondigde in het tweede kwartaal naar de beurs te gaan, heeft zelf nog geen prijs genoemd, maar de beleggers hebben Chello's moeder UPC al een duidelijke indicatie gegeven.

Maandag circuleerde een door analisten geschatte beurswaarde voor Chello van 10 miljard euro. Enig wantrouwen tegenover analyses van de grote banken is in deze fase echter gepast. Vrijwel elke grote bank is op dit moment betrokken is bij één of meer Internet-IPO's. De banken die niet betrokken zijn bij een deal brengen er geen analistenrapporten over uit. De banken die wél betrokken zijn verspreiden hun rapporten in beperkte kring. Dat er zogenoemde Chinese Muren zijn tussen de investment-bankers en de analisten mag in theorie zo zijn, in de praktijk is er veel te veel te verdienen op een succesvolle beursgang om die door een kritische analist uit eigen kring te laten verstieren. De spullen moeten aan de man worden gebracht. Als economen, net als medici, een Eed van Hippocrates hadden moeten zweren, dan zou die eed de laatste maanden bij de banken en masse zijn geschonden.

Voor Chello is 10 miljard natuurlijk veel te veel. Dat zou neerkomen op een beurswaarde van 66.000 euro per abonnee – zij het dat er misschien nog wat abonneegroei te verwachten valt. Bij beursgenoteerde Internetaanbieders is 6.600 euro per abonnee nu al aan de hoge kant, zodat de tien miljard beurswaarde van Chello eigenlijk met 9 miljard zou moeten worden afgewaardeerd. Het kan toeval zijn, maar juist deze week daalde Chello-moeder UPC fors op de beurs, en liep de marktwaarde terug met 8 miljard euro – zo ongeveer het verschil tussen droom en werkelijkheid waar het de reële beurswaarde van Chello betreft.

Opmerkelijk bij UPC was dat de gebruikelijke pr-strategie van de techsector haperde. Donderdagochtend, nadat de koers sinds vrijdag was afgekalfd, kwam het met een bericht dat het 16,5 miljoen euro investeert in een hightechbedrijfje. Even was er de gebruikelijke reflex: het aandeel schoot omhoog met 6 procent. Maar daarna zakte UPC die dag juist verder weg.

Eerder had World Online al vergeefs geprobeerd met een baaierd aan persberichten het momentum voor het aandeel te herwinnen. Het regende allianties, samenwerkingsverbanden, investeringen en dergelijke met alle grote namen en buzzwords die er te verzinnen zijn, van WAP met Ericsson tot backbones met Cisco. Tja, zei P. de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters desgevraagd, je kunt elke keer als er iemand op de thee komt wel een persbericht uitgeven. Iedereen doet het met iedereen, dat is nu juist het kenmerk van de netwerkeconomie.

Het tijdperk van de Bescheidenheid raakt dus ook de pr-machinerie, en de presentatie van de beursplannen van Newconomy, een investeringsmaatschappij in Internetbedrijven in Amsterdam, was woensdag dan ook gematigd van toon. Een van de belangrijkste boodschappen: geen van de aandeelhouders zal na de beursgang voorlopig aandelen verkopen. Die lock up ontbrak bij World Online, waar het Amerikaanse BayStar 1,2 miljoen aandelen dumpte in de eerste dagen na de handel, vervolgens alsnog beloofde twee maanden niet te verkopen en het bestond te melden dat World Online, na een door de verkopen bespoedigde koersval van 32 procent, nu `significant ondergewaardeerd' is. Bescheidenheid stond toch al niet bekend als een typisch Amerikaanse eigenschap.