Invallen bij bierbrouwers in onderzoek naar kartel

De grote Nederlandse bierbrouwers worden verdacht van kartelvorming. Onderzoekers van de Europese en Nederlandse anti-kartelautoriteiten zijn deze week binnengevallen bij Heineken, Grolsch, Interbrew, Bavaria en het Centraal Brouwerij Kantoor, de branche-organisatie.

,,We zoeken naar een klassiek geval van kartelvorming'', zegt een woordvoerder van Europees Commissaris Monti (Mededinging). ,,Denk aan prijsafspraken, het opdelen van de markt of het uitwisselen van informatie. We kijken naar meer landen in Europa.''

Deze week zijn ook bierbrouwers in Italië (Heineken, Danone/Peroni en Carlsberg) bezocht. Eerder waren België (Interbrew en Danone) en Frankrijk (Danone/Kronenbourg en Heineken) aan de beurt. ,,Je komt overal dezelfde namen tegen'', zegt de woordvoerder. ,,Er zullen waarschijnlijk nog meer landen volgen.''

De Nederlandse brouwers zeggen zich van geen kwaad bewust te zijn. ,,We zien het onderzoek met vertrouwen tegemoet'', zegt een woordvoerder van Heineken. ,,In heel Europa is er felle concurrentie tussen brouwers.'' Grolsch en het Belgische Interbrew, eigenaar van Nederlandse merken als Oranjeboom en Dommelsch, gebruiken dezelfde woorden. Bavaria zegt ,,verrast'' te zijn door het onderzoek. ,,Wij concurreren juist heel scherp'', zegt Han van der Veen, bestuurslid van Bavaria. Het Centraal Brouwerij Kantoor, waarvan VVD-senator H. Wiegel voorzitter is, zegt bij monde van directeur H. Jonker Roelants dat er in Nederland ,,natuurlijk geen prijsafspraken'' zijn. Heineken heeft in Nederland een marktaandeel van ongeveer 52 procent. Grolsch, Bavaria en Interbrew hebben ieder 15 procent. Ook in veel andere Europese landen hebben de drie of vier grootste brouwers meer dan driekwart van de markt in handen. Voor de verkoop van hun bier via supermarkten hebben de brouwers sterke onderhandelaars als Carrefour en Ahold tegenover zich staan. In het horecakanaal leveren de brouwers vooral aan zelfstandige cafés.

Per 1 juni dit jaar komt er overigens nieuwe Europese wetgeving over de leveringscontracten tussen de brouwers en dergelijke horeca-afnemers. De Commissie wil daarmee de afhankelijkheid van de cafés verminderen. ,,Die wetgeving staat los van het onderzoek naar een kartel'', zegt de woordvoerder van de Commissie. ,,Maar het geeft wel aan hoe groot de greep van de brouwers op de markt is.''

De Nederlandse brouwers zijn woensdag en gisteren bezocht door onderzoekers van zowel de Europese Commissie als de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa). Bij Heineken zijn niet alleen op het hoofdkantoor in Amsterdam, maar ook op de vestiging in Zoeterwoude documenten meegenomen. ,,Ze komen binnen, vragen om informatie, lezen veel en maken af en toe een kopietje'', vertelt een woordvoerder van Grolsch.