Belastingtijger

Minister van Volksgezondheid wilde hij wel worden. ,,Ik ben een doener. Ik wil nóg een keer een groot plan uitvoeren. Bij Volksgezondheid kan dat'', zei hij een paar weken geleden. Het werd Sociale Zaken en eerder dan verwacht.

Willem Vermeend (51), PvdA'er en nu nog staatssecretaris van Financiën, gaat minister Klaas de Vries (Sociale Zaken) opvolgen. Het lijkt een opmerkelijke keuze, gezien de opmerking die wijlen Maarten van Traa eens maakte over zijn partijgenoot. ,,Je kunt alles aan Willem overlaten, behalve het socialisme.'' PvdA-fractievoorzitter Melkert en premier Kok hebben blijkbaar meer vertrouwen in de sociale inborst van het rekenwonder.

Al bij de formatie van het tweede paarse kabinet, in augustus 1998, was duidelijk dat Vermeend zichzelf ministeriabel achtte. Hij solliciteerde haast openlijk naar een post. Kok en Melkert vonden het beter dat hij het door hem onder het vorige kabinet in de steigers gezette belastingplan zelf in de Tweede Kamer zou verdedigen.

Maar nu krijgt Wilhelmus Adrianus Franciscus Gabriël Vermeend, de `fiscale whizzkid' van de PvdA, amper twee maanden na de voltooiing van zijn magnum opus de fel begeerde ministerspost.

Vermeend raakte al vroeg verslingerd aan belastingen. Na zijn studie fiscaal recht aan de Rijksuniversiteit in Groningen promoveerde hij in 1983 aan de Rijksuniversiteit Leiden op `fiscale investeringsfaciliteiten'. Zijn politieke carrière begon hij in 1984, als financieel woordvoerder voor zijn partij in de Tweede Kamer.

Sinds 1994 is de snelle rekenaar staatssecretaris van Financiën. Tijdens de behandeling van de belastingherziening zat hij continu driftig te bladeren in de stapel stukken. Wanneer er nieuwe ideeën werden gelanceerd in de vorm van moties of amendementen had hij binnen enkele minuten door wat wel en niet kon. ,,Ja, ja, ja, ik zie wat u wilt, ik zie het. Maar het kan niet'', zei hij dan, al lezend. En dan kon het ook echt niet.

Helemaal onlogisch is de vervroegde overstap niet. Zijn taak op Financiën zit er grotendeels op. Het plan is door de Tweede Kamer overgenomen, de Senaat stemt in mei over de herziening. Het Ondernemerspakket 2001, de belastingherziening voor het bedrijfsleven, is nagenoeg klaar voor behandeling (voor de zomer). En met het legendarische werktempo van de ex-staatssecretaris Vermeend lijkt het waarschijnlijk dat ook Jaws II, de volgende belastingherziening, al ergens in een la klaar ligt.