Poetin hoeft geen campagne, die heeft hij al

Vladimir Poetin is huizenhoog favoriet bij de komende presidentsverkiezingen. Hij voert dus geen campagne. Of wel? Hij is hoe dan ook elke dag op de tv.

,,Verkiezingen zonder keuze'' – zo is de stembusgang van 26 maart in Rusland alvast gedoopt. De enige kanshebber op het presidentschap zit al in het Kremlin, gebeitelder dan zijn voorganger ooit heeft gezeten. Dus waar zou Vladimir Poetin zich druk om maken?

Ogenschijnlijk nergens om. De ex-spion laat verstek gaan bij debatjes op tv, de arena waar zijn kansloze uitdagers om de reststemmen mogen vechten. Als enige van de twaalf kandidaten ziet hij af van de hem toegemeten zendtijd. Poetin is al vaak genoeg in beeld, zegt Poetin, en hij gunt zijn opponenten een faire kans.

De ex-KGB'er ziet zich trouwens ver verheven boven kandidaten die zich een imago laten aanmeten en zichzelf aanprijzen alsof het gaat ,,om reclame voor Tampax of Snickers''. Hij persoonlijk is meer een man van de daad, met als voorbeeld zijn aanpak van het Tsjetsjeense addergebroed. Hij is erom geliefd, en al wijzen de peilingen uit dat zestig procent van het electoraat hem steunt, de scenarioschrijvers van de macht zijn bloednerveus.

Poetin mag dan stevig in het zadel zitten, het is wel de bedoeling dat hij straks wordt gekozen. Maar bij gebrek aan reële alternatieven is het animo om te gaan stemmen laag, en dat is gevaarlijk: als de opkomst onder de vijftig procent blijft, is de hele exercitie voor niets geweest.

Vandaar dat de kiescommissie de 107 miljoen stemgerechtigde Russen met een bombardement aan tv-spotjes op hun patriottische plicht wijst. In een daarvan toont ene Petrovitsj zich te lui om te gaan stemmen. Zijn vrouw gaat wel, en ontmoet in het kieslokaal een knappe legerofficier met wie ze het prompt aanlegt. Haar man Petrovitsj heeft het nakijken.

Maar zelfs als de opkomstdrempel wordt gehaald, dan nog is het niet zeker dat de gedoodverfde winnaar in een klap de absolute meerderheid verovert. Zo niet, dan komt er binnen twee weken een tweede ronde, met opnieuw het gevaar van kiezersmoeheid. Ergo: het campagneteam van de favoriet draait overuren, en Poetin-de-doener moet overal opdraven, soms tweemaal per dag in verschillende delen van het land. Maar dat zijn werkbezoeken, zo verzekert zijn staf, en die hebben met de verkiezingen niets uitstaande.

Minister van Buitenlandse Zaken Jozias van Aartsen, op bezoek in Moskou, mocht dat dinsdag aan den lijve ondervinden. Zijn onder voorbehoud aangekondigde ontmoeting met de nieuwe Russische leider ging niet door. Poetin liet zich liever filmen in gezelschap van Aleksej II, de Russische patriarch, bij de herdenkingsdienst voor de 84 elitesoldaten uit Pskov, die vorige week in de Kaukasus waren gesneuveld. Voor het oog van de televisiecamera's zegende de kerkvader nogmaals Poetins strijd tegen de Tsjetsjeense terroristen.

De beste image-makeri van het land kiezen de kleur van zijn jas uit (wit als hij het slagveld bezoekt) en hebben zijn vrouw Ljoedmila een totaal nieuwe look bezorgd. Met Tony en Cherie Blair aan hun zijde vertonen ze zich in de tsarenloge van het Mariinski-theater in St. Petersburg. Tegelijk zijn er op grassroots-niveau overal in het land ontvangstbureaus met de naam Vladimir Vladimirovitsj Poetin geopend, waar de verpauperde baboesjka's een luisterend oor vinden voor hun jeremiades. Het is niet de bedoeling dat daar concrete actie op wordt ondernomen. Het is veeleer een uitlaatklep, waar de zuchten des volks worden geturfd en gerubriceerd, en op z'n best gebruikt door de tekstschrijvers van de president – om aan te appelleren.

Maar campagne voeren, nee, daar verspilt Poetin geen tijd aan. Hij heeft zich net als ieder andere kandidaat te houden aan de kieswet, en dus, helaas, mag ook het boek `Gesprekken met Vladimir Poetin' – een marathoninterview door twee gezagsgetrouwe journalisten – niet verschijnen in een gesubsidieerde editie van 500.000 exemplaren. Regels zijn regels, en de waarnemend president staat niet boven de wet. Maar publicatie op Internet is geen bezwaar, en dus kunnen de media vrij citeren dat Poetin nu al ,,voldoening'' put uit het presidentschap. Ja, dat het hem ,,een aangenaam gevoel geeft dat hij de ultieme beslisser is van wie heel veel afhangt''.

Zijn economische, politieke en sociale programma, zo belooft campagneleider Dmitri Medvedev, volgt zo spoedig mogelijk na de verkiezingen. ,,De president verkiest nu eenmaal grondig uitgewerkte voorstellen boven het spuien van halfdoordachte ideeën.''