Jacht op klanten verstoort vrede in mobiele telecom

Alle aanbieders van mobiele telefonie hebben deze week in reactie op elkaar de beltarieven verlaagd. De voorbode van een prijzenoorlog?

De lieve vrede in telecomland is verstoord. Het begon met een kortingsactie van kroonprins Libertel. Een actie die bij koning KPN in het verkeerde keelgat schoot. De koning kon niet achterblijven en verlaagde zijn tarieven voor mobiel telefoneren deze week ook. Waarop de hofnarren – Telfort, Dutchtone en Ben – in beraad gingen.

Telfort maakte gisteren bekend het tarief voor `prepaid' te verlagen tot 15 cent per minuut in het weekend. ,,Dit zeer lage tarief is een speciale actie als reactie op de tariefsverlagingen van KPN en Libertel en geldt tot 1 mei aanstaande'', aldus het persbericht. Bij Libertel ligt het weekendtarief op 25 cent per minuut, bij KPN op 17 cent.

Ook Ben zal zijn tarieven nu aanpassen. Dutchtone wacht nog even, maar ,,een prijsverlaging wordt niet uitgesloten'', zegt een woordvoerder. ,,We hebben al een scherp prijsaanbod. Daar komt de rest nu aardig in de buurt.'' Dutchtone houdt de markt ,,scherp'' in de gaten.

Bijna alle telecomaanbieders hebben nu ook het tarief voor prepaid mobiel bellen tijdens piekuren verlaagd, tot onder de `magische grens' van een gulden. Zijn de prijsverlagingen de voorbode van een prijzenoorlog? Nee, zeggen analisten eensgezind. Maar het laat wel zien dat de jacht op marktaandeel is geïntensiveerd.

Marktaandeel is de heilige graal in telecomland, en ieder heeft zo z'n eigen redenen om ernaar op zoek te gaan. KPN brengt bijvoorbeeld zijn mobiele poot – KPN Mobiel – komend kwartaal naar de beurs. De prijs van het aandeel zal als het zover is mede worden bepaald door de grootte van het klantenbestand. Dus probeert de telecomaanbieder nog snel even wat abonnees binnen te halen met aantrekkelijke acties.

Een andere reden is de technologische `stuwgolf' waarop alle partijen wachten. WAP (Wireless Application Protocol) – `Internet op het mobieltje' – is zo'n modern snufje. Als het zover is, willen de telecombedrijven er wat betreft hun klantenbestand warmpjes bijzitten. Tot die tijd zal geen middel worden geschuwd abonnees te winnen.

Dat KPN zijn marktaandeel met hand en tand wil verdedigen, bleek al vorig jaar, toen er drie nieuwe spelers het telecomtoneel betraden: Telfort, Dutchtone en Ben. De nieuwkomers gingen ver onder de bestaande tarieven zitten. `Oudgedienden' Libertel en KPN volgden meteen. ,,Dat was een duidelijk signaal'', zegt analist Rob van der Valk van zakenbank CSFB. ,,KPN zei in feite toen al: we zullen ons marktaandeel blijven verdedigen.''

Op zichzelf is het ongebruikelijk dat een marktleider – en dat is KPN – achter de kudde aanholt. Op basis van een sterke positie kan hij consumenten méér voor diensten en producten vragen. Maar KPN's volgzaamheid bij de tariefsverlagingen bleek in dit geval een uitstekende zet. ,,Het heeft goed gewerkt'', zegt Van der Valk. ,,We hebben sindsdien geen prijserosie meer gezien.''

De concurrentie hield zich dus koest na de prijsverlaging van KPN vorig jaar. Tot begin deze maand. Toen openbaarde Telfort-topman Ton aan de Stegge zijn doel voor 2000: één miljoen mobiele abonnees, een verdubbeling van het huidige abonneebestand. Telfort, dochter van British Telecom en de Nederlandse Spoorwegen, wil zijn vaste en mobiele netwerken uitbreiden. Wil ook Internet gaan aanbieden. Wil kortom tot de top gaan behoren.

Volgens Van der Valk ligt in de agressieve Telfort-strategie de verklaring voor de jongste prijsverlaging van KPN. ,,KPN geeft weer hetzelfde signaal'', zegt de analist. Blijf van ons marktaandeel af.

Mocht het toch tot een prijzenoorlog komen, dan heeft KPN van alle partijen het minst te vrezen. Het bedrijf is vergeleken met een jaar geleden veel `evenwichtiger'. De mobiele poot van het bedrijf is ten opzichte van de andere activiteiten minder belangrijk geworden. De andere aanbieders in telecomland zijn voor hun inkomsten hoofdzakelijk aangewezen op hun mobiele operaties. Een prijsoorlog en de extreme prijsverlagingen waarmee die gepaard gaat, zouden bij die bedrijven veel harder aankomen.

Maar een prijzenoorlog is volgens Van der Valk niet wenselijk en ook niet nodig. ,,Je verziekt de markt voor elkaar.''

Op middellange termijn sluit de analist niet uit dat er spelers van het toneel verdwijnen. Dat Nederland vijf bedrijven op zijn gsm-markt telt is binnen de Europese context immers nog steeds uitzonderlijk. Maar voorlopig heerst de vrede. ,,Er is ruimte genoeg voor iedereen'', zegt de analist. ,,De marktgroei gaat zó ontzettend hard.''