Doodernstige seks

Er is geen humor in seks, tenminste op televisie. De acteurs in die late softpornodocumentaires, Sex Bytes, American Sex, zijn somber en strak. Tijdens de daad is moeilijk uit te maken of de gezichten zijn vertrokken van pijn of van genot. Soms stel ik me voor dat zo'n vrouw aan een moeilijke bevalling bezig is en de man op zwangerschapscursus is geweest en staat mee te puffen. Maar plezier, nee.

De man moet seksueel geprikkeld raken en bij zoveel keer elke dag is dat een prestatie als gewichtheffen. Soms start de motor niet meer en dan ligt het werk stil. Niet voor niets worden er in kringen van porno-acteurs veel drugs gebruikt om na de daad weer die grijns op te kunnen zetten.

SBS6, een van de uitzenders van softporno (en educatieve festijnen met dronken jongeren), wordt overgenomen door het kabelbedrijf UPC. Binnenkort krijgen we als klant een ,,compleet pakket'', beloofde een UPC-zegsman in het nieuws. Dat is een fantastische omkering van de feiten. Dat complete pakket heb ik al, en als UPC hele televisienetten in eigendom krijgt, wordt die compleetheid bedreigd door gedwongen winkelnering. Alle klanten van het UPC-monopolie zullen meer met SBS te maken krijgen en de publieke zenders (nu nog meer voetbal) kunnen worden gemarginaliseerd. Een beetje machteloos beloofde staatssecretaris Rik van der Ploeg op het Journaal om het ,,goed in de gaten te houden'', want helaas, wettelijk mag het sinds drie jaar allemaal. Niet alleen in de tram moeten de conducteurs weer terug.

Maar goed, terug naar de humorloosheid van Noord-Europese seks. Die kwam woensdagavond aan de orde in de slotuitzending De Eerste Keer: verhalen over liefde. Daarin vertelden mensen van alle leeftijden over hun eerste keer, de ouderen in bedekte termen, de jongeren meer vrijmoedig. Een rijkelijk geïlllustreerde serie die veel zegt over het dagelijkse leven vroeger en nu. Het ging tenminste niet alleen om de mechaniek van seks, zoals zo vaak.

De uit Suriname afkomstige Victor Rottenblij zei dat hij gepassioneerd raakte van humor maar helaas ontbrak die in Nederland. Hij had het inmiddels verdwenen Sex voor de Buch gezien en het was hem opgevallen dat de mensen daar zo vreselijk serieus bezig waren. ,,Er wordt allemaal over gepraat alsof ze een verschrikkelijke reis gaan ondernemen. Ik ben maar heel weinig mensen tegengekomen die het allemaal als spel zagen''.

Dat vond ik goed getroffen. De twee andere sprekers illustreerden als het ware zijn standpunt. We zagen een gepensioneerd schippersechtpaar dat woonde op een sleepboot. Ze vertelden hoe ze elkaar waren tegengekomen en het verhaal werd ondersteund met beelden uit de binnenvaart van de jaren veertig en vijftig, varende schepen, een krappe hut met twee bedden in de voorplecht. De man vertelde over zijn schuldgevoel tijdens zijn eerste keer in zo'n hut: ,,Hoe ken je zo'n mooi meisje dat nou aandoen.'' Pas later raakte hij eraan gewend. Waren ze op latere leeftijd nog gepassioneerd? ,,Dat is voor hem belangrijker als voor mij'', zei de vrouw.

De moderne versie van de rationaliteit was het perfect geplande genot van de 27-jarige Agnes. De eerste keer had ze een verlegen man verleid die reeds vader was. Met hem moest het gebeuren, zei ze, maar het viel eigenlijk tegen. Later werd ze bedreigd door zijn vriendin want hij had het haar verteld. Met een andere vriend ging ze een grote motorreis ondernemen en het was geweldig maar ze moesten toch apart blijven, vond ze. ,,Ik ben een heel erg hartstochtelijk mens'', vond ze. ,,Seks is een belangrijk aspect. Het is belangrijk dat je elkaar kunt vinden maar je moet elkaar ook los kunnen laten. Ik woon in een andere stad en hij moet accepteren dat ik mijn eigen ding kan blijven doen binnen die liefde, zeg maar.'' Individualiteit, planning en controle brengen hun eigen soort geluk maar met onvoorwaardelijke passie heeft het weinig te maken.