`Verstappen is een goed product, dat is m'n houvast'

Manager Huub Rothengatter (45) bezorgde Jos Verstappen voor het zevende jaar een plaats in de Formule I, bij het Arrows- team van Tom Walkinshaw. ,,Mijn drive komt voort uit passie.''

De mooiste herinnering uit zijn eigen racecarrière bewaart Huub Rothengatter (45) aan zijn eerste Formule I-race, op het Circuit Gilles Villeneuve in Montreal, op 17 juni 1984. ,,Ik had drie jaar niet in een raceauto gereden. De laatste keer in '81 in de Formule 2. In 1982 had ik geen geld, in '83 brak ik m'n rug en in juni '84 word ik gebeld: `Kom naar Montreal, daar ga je de Grand Prix rijden bij het team van Spirit'.

,,Ik was gestoord. Ik had niet getest, niet getraind, werd bij wijze van spreken zo van mijn ziekbed in een Formule I-auto met duizend pk gezet. We reden toen nog met turbomotoren, een kanonskogel was het. Hoe ik op vrijdagochtend aan de vrije training begon... Ik ben niet te groot om het te erkennen: ik poepte in m'n broek. Ik was bang en op van de zenuwen. In de pits liet ik de motor vier keer afslaan.

,,Die turbodruk kwam er pas in bij 9.500 toeren en je kon niet verder dan 11.000 toeren. Je had maar een hele kleine power-band. Ik reed 7.500 toeren en dacht, het gaat wel lekker. Ja, dan had je 400, 500 pk. Maar zodra je boven die 9.500 toeren kwam, had je in één keer duizend pk. Ik was bang, had zolang niet gereden, ik had me niet kunnen voorbereiden, de wereldpers was erbij, coureurs als Lauda, Senna en Prost reden links en rechts om me heen. Dat is toch totaal gestoord? En toch deed ik het.''

Rothengatter reed in 1984, '85 en '86 vijfentwintig Formule I-races, bij Spirit, Osella en Zakspeed. ,,Een groot verschil tussen Jos en mij is dat ik veel te weinig talent had. Ik moest dat tekort aan talent constant compenseren met doorzettingsvermogen en sponsorgeld, maar op een gegeven moment hield dat ook op.'' En aan doorzettingsvermogen ontbrak het Rothengatter niet. ,,Toen ik m'n rug had gebroken, zat ik tegen een dwarslaesie aan. Ik kon m'n benen niet meer bewegen. In het ziekenhuis zei ik: `Als ik weer kan lopen, ga ik Formule I rijden'. Ik zie het als een leuke vorm van gestoordheid. Al vijfenveertig jaar ga ik m'n hart achterna. Mijn drive komt voort uit passie.''

Rothengatter beschouwt zijn Formule I-avontuur desondanks niet als mislukt. ,,Ik ben wèl geslaagd als Formule I-coureur. Maar het duurde twee jaar voordat ik voor de spiegel kon gaan staan en tegen mezelf zei: `Huub, je hebt er alles aan gedaan'. Het was logisch dat ik geen sponsors meer kreeg. Ik was niet goed genoeg, dus de mensen hadden te weinig vertrouwen in me. Terecht, maar op dat moment heel teleurstellend. Toch heb ik drie jaar Formule I gereden en in de top-25 meegedaan. OK, ik ben geen wereldkampioen geworden, ik won geen race, haalde geen punten, ik was blijkbaar niet goed genoeg. En dat moet je kunnen accepteren. Maar ik heb wel plezier gehad.''

Nadat hij als coureur was gestopt, adviseerde Rothengatter Philips bij het afsluiten van contracten in de autosport. In die periode begon zijn speurtocht naar een Nederlands talent. ,,Mijn nieuwe uitdaging en de daaraan gekoppelde voldoening zou zijn een coureur van topkwaliteit te vinden die ik naar de Formule I kon brengen. Na vier jaar kwam ik er één tegen, Jos Verstappen. Twee jaar later reed hij bij Benetton Formule I.''

Rothengatter deed zijn ontdekking in Frankrijk, in 1991, bij het WK karting in Le Mans. Jos reed er een nieuw baanrecord, stond op pole-positie en won de ene manche na de andere. Hij ging snoei- en snoeihard en viel uit omdat hij in aanraking kwam met Fisichella. De manier waarop dat ging is zo typerend voor Jos. Fisichella gooide z'n armen omhoog, `mama mia'. Jos lag op z'n kop in de strobalen, keerde die kart om en duwde dat ding het halve rechte stuk af. Maar hij sloeg niet meer aan omdat de motor volgelopen was met benzine. Dat is Jos. Dat vond ik zo fantastisch. Iedereen die de top wil halen, binnen of buiten de sport, moet beschikken over talent, mentaliteit, intellect, een goed postuur en uitstraling. Jos was het maximale wat ik kon vinden en waarvan ik dacht, die is in elk geval een stukje beter dan Huub. Want Huub had heel veel mentaliteit, maar veel te weinig talent.

,,Sindsdien is er veel met hem gebeurd, maar basically is er bij Jos niks veranderd. Ik zeg wel eens gekscherend dat hij soms nog steeds een ongeleid projectiel is. Een topsporter is ook niet te managen. Als ik hem zou kunnen managen, zou ik te veel invloed van mezelf erin leggen en hem conditioneren. Dan zou hij handelen naar de normen van Huub en ook op de 25ste plaats in de rondte rijden. En dat wil niet hebben. Topsporters kun je wat aandragen, maar je moet ze vooral zichzelf laten zijn.''

Eind '98, toen Verstappens Formule I-carrière voorbij leek, wist Rothengatter zeker dat hij iets in de Formule I zou blijven doen. Dat zelfverzekerde is volgens de manager uit Laren gebaseerd op logica. ,,En die logica is dat Jos dermate veel talent heeft voor het rijden in een Formule I-auto, dat ze daar niet zo één, twee, drie omheen kunnen. Mijn houvast is dat ik weet dat ik een goed product heb. Dat klinkt heel onpersoonlijk, maar zo koel en zakelijk moet je zijn. In de Formule I is weinig plaats voor dromen en emotioneel gedoe. Op de markt van Formule I-coureurs is er vraag en aanbod en ik weet dat Jos met zijn exceptionele talent en ervaring een product is dat gevraagd wordt.

,,Maar ik zeg er wel bij dat dit jaar voor ons cruciaal wordt. Godzijdank zijn de indicaties zo positief dat we het seizoen met veel enthousiasme en optimisme tegemoet zien. De eerste testritten gingen fantastisch. Boven verwachting eigenlijk. Jos voelt zich erg happy met deze auto. Hij heeft de mazzel dat Arrows een wagen heeft ontwikkeld die bij zijn rijstijl past.''

Het laat Rothengatter koud dat sommige mensen de rentree van Verstappen met cynisme begroeten. ,,Koningin Beatrix heeft eens gezegd dat Nederland het land is van dominees en leraren. Ik maak me daar niet druk om. Soms is kritiek terecht. We zijn allemaal mensen van vlees en bloed. Iedereen maakt fouten, ook Jos. Maar vergeet niet dat hij op een superdun draadje loopt. Dat doen maar 22 mensen in de wereld. Met waanzinnige snelheden, waanzinnige belangen, waanzinnige druk. En dan laat ook Jos misschien wel eens een steekje vallen.''

Hoge bomen vangen veel wind, oordeelt Rothengatter. ,,Er is ook ten onrechte kritiek. Aan de buitenkant lijken alle Formule I-auto's op elkaar, maar soms vergeten mensen dat er een auto op de baan rijdt die is gebouwd door een team met een budget van bij wijze van spreken tien miljoen gulden, terwijl een andere auto met een budget van honderd miljoen is gebouwd. Logisch dat die auto van honderd miljoen veel harder gaat. Daar zit veel meer geld dus veel meer research en ontwikkeling in. Dat onbegrip neem ik mensen niet kwalijk, daar moet je mee leven.''

Een paar jaar geleden voorspelde Rothengatter dat Verstappen ooit wereldkampioen zou worden. ,,Heb ik nooit gezegd en zoiets kan je ook niet zeggen. Ik ben een realist, geen dromer. Geen Yomanda die in een glazen bol kijkt en een voorspelling doet. Ik zeg: Jos heeft alle ingrediënten in huis. Als alle puzzelstukjes in mekaar passen, op 't juiste moment, met de juiste mensen en met de juiste auto, dan kan hij wereldkampioen worden.''

Dit jaar ligt de titel nog ver buiten Verstappens bereik, beseft Rothengatter. ,,Maar ik ken Tom Walkinshaw (teambaas Arrows, red.) langer dan vandaag. Hij haat verliezen en ik denk dat we dit jaar voor hele grote ogen kunnen gaan zorgen. Dat is geen dromerij, maar gebaseerd op feiten. De eerste indicaties zijn er: het technische pakket klopt. Walkinshaw zal er alles aan doen om succesvol te zijn. Voor hem is dit een make it, or break it-year.''

Hetzelfde geldt voor Rothengatter en Verstappen, weet de eerste. ,,Als het dit jaar misgaat, hebben we een probleem. Mensen moeten er niet van uitgaan dat we meteen topteams als McLaren, Ferrari, Jordan en Williams om de oren rijden. Maar ik ben ervan overtuigd dat Jos in het middenveld mee kan en met een beetje geluk de nodig puntjes bij mekaar rijdt. Als dat niet gebeurt ben ik teleurgesteld.''

Rothengatter zal weinig races zelf bezoeken. ,,Ik heb Jos voor de zevende keer in het speelveld neergezet en het is nu aan hem. Ik kan daar weinig meer aan doen.''