Een zalmkleurige nieuweling

De honger naar economisch en financieel nieuws groeit sterk in Duitsland. De Britse Financial Times waagde een overstap en verschijnt sinds vorige week in het Duits. De concurrentie is nerveus en neemt maatregelen.

,,Het jaar 2000 zal het einde inluiden van de dagbladen en de krantenuitgevers'', orakelde Bill Gates, de oprichter van Microsoft. De Britse uitgever van de Financial Times is daarvan niet onder de indruk. Integendeel. De lancering van de Duitse variant op de prestigieuze zakenkrant Financial Times Deutschland (FTD) moet het tegendeel bewijzen.

Sinds vorige week ligt de zalmkleurige krant tussen de grote hoeveelheid Duitse dagbladen in de kiosk en nu al is hoofdredacteur Andrew Gowers ,,bijzonder gelukkig'' met de resultaten. De eerste exemplaren zijn goed ontvangen door ondernemers, financiële specialisten en door wetenschappers. ,,Onze losse verkoop is al hoger dan die van het Handelsblatt – onze belangrijkste concurrent'', zegt Julia Jäkel, die deel uitmaakt van de leiding van de nieuwe krant in Hamburg.

De Financial Times Deutschland – in de economische wereld EffTiDi genoemd – is in de hele Duitstalige wereld te krijgen, dus ook in Zwitserland en Oostenrijk. In totaal is dit een markt met ruim 100 miljoen inwoners, waar de FTD over enkele jaren 120.000 exemplaren hoopt af te zetten.

Met argusogen hebben de concurrenten in Duitsland naar de verschijning van de nieuwe economische krant uitgekeken, met name het Handelsblatt uit Düsseldorf – de 50 jaar oude gerenommeerde tegenvoeter van de Britse zakenkrant in Duitsland.

Maar ook algemene dagbladen zijn nerveus. Net als in Nederland zoeken de Duitse toonaangevende dagbladen naarstig naar meer lezers en de economische berichtgeving over de grootste economie van Europa geldt bij uitstek als een groeimarkt. Die Welt, de Frankfurter Allgemeine Zeitung en de Süddeutsche Zeitung zijn dan ook druk doende hun katernen Economie en Financiën flink uit te breiden.

De twee grote Europese uitgevers, Financial Times Group (Pearson/Londen) en Gruner+Jahr (Bertelsmann-dochter/ Hamburg), laten zich door de hevige strijd die er in de Duitse krantenwereld woedt niet van de wijs brengen. Ook al wordt het lanceren van een nieuwe krant in het elektronische informatietijdperk als een waagstuk gezien, vooral in Duitsland waar de afgelopen twintig jaar geen nieuwe nationaal gerichte krant is verschenen.

De Financial Times Deutschland richt zich op beslissers (decisionmakers) in het bedrijfsleven, de financiële wereld, academici en de kleine `man'. Kortom, op iedereen die volgens Jäkel geïnteresseerd is in uitvoerig economisch nieuws en in onderzoeksartikelen. De belangstelling voor economische berichtgeving is sterk gedemocratiseerd en de honger naar dergelijke informatie groeit snel, is de hoofdredactie van de FTD gebleken.

Vooral in Duitsland, dat onder druk van de hevige internationale concurrentie en het openen van de eigen markt in snel tempo verandert, neemt de behoefte aan economische informatie volgens hoofdredacteur Gowers hand over hand toe. De `Deutschland AG' verandert, het aantal aandeelhouders stijgt snel, mensen moeten extra particuliere pensioenvoorzieningen treffen, het sociale stelsel moet hervormen. Thema's te over voor de nieuwe krant, meent Gowers, die signaleert dat Duitsland voor het eerst meer aandeelhouders telt dan vakbondsleden.

De krant wil ook artikelen aanbieden die interessant zijn voor topondernemers als Jürgen Schrempp van Daimler-Chrysler, die ,,nog iets belangrijkers te doen hebben dan kranten lezen''. De FTD moet voor het kapitaal interessanter zijn dan voor de ,,sociale werkgroepen van de CDU'', vindt de hoofdredacteur.

De Financial Times Deutschland zal uiteraard op Internet verschijnen met grafieken, dossiers en verwijzingen naar originele documenten of discussies (www.ftd.de). Maar ,,er gaat niets boven een tastbare overzichtelijke krant, die door de lezer overal mee naar toe kan worden genomen'', meent Jäkel.

De doelgroep van de krant stelt hoge eisen aan de kwaliteit van de redacteuren. Gowers en zijn collega's hebben dan ook fors geronseld bij de concurrentie. Verreweg de meeste van de 130 nieuwe redacteuren zijn ervaren economische journalisten van Duitse dag- of weekbladen zoals Die Zeit, Wirtschaftswoche, Handelsblatt, Manager Magazine, Börsen-Zeitung. Er is nauwelijks een redactie waar hoofdredacteur Gowers niet heeft geworven. Slechts een handjevol redacteuren heeft geen journalistieke ervaring maar is uit het bedrijfsleven aangetrokken.

De nieuwe redactie, die afgelopen zomer is gevormd, is op speciale seminars geschoold om zich de FT-schrijfstijl eigen te maken. Er moet helder en puntig worden geschreven en de informatie moet na enkele alinea's in een relevante context worden geplaatst. De filosofie van de krant is: niet alles melden, maar het nieuws analyseren, onderzoekend zijn en tegelijkertijd zorgvuldig.

Na 40 proefnummers dit jaar was het zover en verscheen op 21 februari de eerste FDT. De krant lijkt door het zalmkleurige papier op de Britse moederkrant, maar de lay-out is wezenlijk anders. Bovendien is het formaat iets kleiner om het lezen in een vliegtuig te vergemakkelijken. De krant kost 2,50 mark, heeft een omvang van 38 tot 40 pagina's en het nieuws over ondernemingen en informatietechnologie staat prominent in het eerste katern, nog voor de politiek en de algemeen economische onderwerpen.

De krant oogt compact en overzichtelijk. Een interview met bondskanselier Gerhard Schröder, minister Hans Eichel van Financiën, minister Joschka Fischer van Buitenlandse Zaken, de topman van Siemens, Deutsche Telekom, Bill Gates, de Hypobank. Politieke en economische beslissers staan in de rij om de chique nieuwkomer op de Duitse mediamarkt hun mening te geven.

Volgens zakelijk leider Michael Rzesnitzek wordt in eerste instantie op een oplage van 50.000 gemikt. Dat blijkt nu al te zijn gehaald. Zodra de krant na vier of vijf jaar in de zwarte cijfers zit, moet de oplage volgens de prognoses tot 120.000 zijn gestegen.

Intussen wapent de concurrentie zich. Uitgever Holtzbrinck van het Handelsblatt, goed voor een oplage van 160.000 exemplaren, investeert miljoenen om het saaie uiterlijk van de krant te verbeteren. Die Welt timmert aan de weg met een dagelijks economisch katern met inzichtelijke grafieken en heldere nieuws- en achtergrondverhalen. En de Frankfurter Allgemeine Zeitung wil in Duitsland een gecombineerde krant maken met de International Herald Tribune, waarin talrijke pagina's over de Duitse economie zijn opgenomen.

We willen ,,geen slachting'' onder de concurrenten beginnen, liet Gowers onlangs weten. Maar in de top-etages van de grote Duitse uitgevers wordt gevreesd dat de strijd niet zonder slachtoffers zal verlopen.