Terpen in Friesland bedreigd

Duizend terpen in Friesland verkeren in zeer slechte staat en dreigen te verdwijnen door intensief landbouwgebruik en verdroging.

Waardevolle archeologische informatie uit de duizenden jaren oude woonheuvels is al verloren gegaan, zeggen archeologen van de universiteiten van Leiden en Amsterdam. ,,Vooral regelmatig ploegen is funest'', zegt de Leidse archeoloog dr. Jos Bazelmans. ,,Bij iedere ploegbeurt verdwijnt er twee of drie centimeter aarde. Op sommige terpen ploegt men al in bewoningslagen uit de Romeinse tijd: alle lagen die daarna tot het jaar 1100 erbij kwamen, zijn al weg.''

De premie die Friese boeren krijgen om Brabantse varkensmest in de grond te ploegen, verergert de erosie volgens Bazelmans. Ook het erfgoed in de terpen wordt bedreigd. Door de daling van het grondwater worden organisch materiaal, hout en leer en botten die eeuwenlang goed bleven, blootgesteld aan de lucht en verrotten.

Voor Friezen is dat erfgoed van groot belang omdat het informatie geeft over hun herkomst. Recent onderzoek geeft aan dat Friezen afstammen van Juten en Angelen en niet van `oer-Friezen'. ,,Het verlies van dit erfgoed is een probleem van internationale proporties'', vindt de archeoloog prof. dr. H.A. Heidinga. De Friese provincie-archeoloog G. de Langen inventariseert de schade, maar, zegt hij, geld voor behoud is er niet.

CS: Terpenpagina 21