Kuitert 1

H.M. Kuitert vindt er niets op tegen dat Willem Jan Otten rooms-katholiek is geworden (Boeken, 18 februari). Maar Otten moet er wel even op gewezen worden dat de rooms-katholieke kerk er geen been in zag mensen de dood in te sturen. Het lijkt mij goedkoop zo te argumenteren, omdat Kuitert net zo goed als ik weet hoe vaak ook onze protestantse voorouders niet op een mensenleven gekeken hebben.

Kuitert slaat Otten vervolgens om de oren met bijna 250 jaar historisch onderzoek, oftewel met hermeneutiek. Nu is hermeneutiek een deftig woord voor een gewone zaak: hoe moeten wij de bijbel lezen? Maar achter dat deftige woord gaat vaak een nog basaler vraag schuil: geloven we wat in de bijbel staat of doen we dat niet? Neem de geboorte van Jezus uit de maagd Maria. Deze maagdelijke geboorte wordt in de bijbel vermeld. Geen enkele hermeneutiek speelt het klaar dat te ontkennen. Men kan natuurlijk wel zeggen: het staat er wel, maar ik geloof er niet meer in. Maar dat ongeloof is een keuze en geen vrucht van hermeneutische uitleg van de bijbel.

Kuitert heeft veel geschriften op zijn naam staan die ons duidelijk proberen te maken dat wij heel veel dingen zoals ze in de bijbel vermeld staan, niet meer kunnen geloven. Zoals de maagdelijke geboorte van Jezus, de goddelijkheid van Jezus, zijn lichamelijke opstanding, zijn hemelvaart en het laatste oordeel met de eeuwige beslissing over leven en dood. Kuitert gelooft daar niet (meer) in. Ik wel. Wat ons scheidt is ten diepste een keuze en niet aandacht die de een wel en de ander niet heeft voor hermeneutische vragen.

De roomse Otten zet zich nog in voor wat hij en ik de verdediging waard vinden, namelijk die van het evangelie tegenover de moderne ontluistering ervan. De protestant Kuitert doet dat niet. Hij weet van ontmantelen, maar niet van het verdedigen van het evangelie zoals het ons in de bijbel is overgeleverd.