Excuses mogen geen ritueel worden 5

Hoe hard het militaire optreden van Nederland ook is geweest, in vergelijking met de dekolonisatie-oorlogen in de Franse en Portugese gebiedsdelen hebben Nederlandse militairen zich verhoudingsgewijs keurig gedragen. Uiteraard zijn tijdens de politionele acties door Nederlandse troepen ook oorlogsmisdaden en geweldsexcessen gepleegd. Ik ben de laatste om deze excessen goed te praten, maar helaas vinden ze in iedere oorlog plaats.

Onder de Indonesische veteranen van het TNI bestaat ook behoorlijk wat schaamte over de door de Indonesiërs ten opzichte van de Nederlandse troepen gepleegde oorlogsmisdaden. Dat blijkt maar al te vaak tijdens de reizen die getraumatiseerde Nederlandse Indië-veteranen naar Indonesië maken. Vaak leiden dergelijke reizen tot opmerkelijke staaltjes van verbroedering en wederzijdse vergeving. Vooral voor de Nederlandse veteranen is dat van groot belang, omdat zij met de grootste trauma's zitten.

De trauma's van de Indië-veteranen vertonen een opmerkelijke gelijkenis met die van Vietnam-veteranen. Beide groepen hebben over het algemeen minder hard gevochten dan veteranen uit de Tweede Wereldoorlog. Desondanks is de psychische schade die bij de Vietnam- en de Indië-veteranen werd aangericht veel groter. De verklaring daarvoor is eenvoudig. Veteranen uit de Tweede Wereldoorlog worden als helden beschouwd, terwijl de Vietnam- en de Indiëveteranen met de nek aangekeken worden. Dat proces wordt door het optreden van Kok nog eens versterkt. Doordat hij de Indië-veteranen die alleen maar hun plicht deden, niet ook excuses wenst aan te bieden, krijgen deze mensen een gevoelige en volkomen onverdiende trap na.