`Scholen kunnen inval-leraren niet zelf betalen'

De directie van het `Vervangingsfonds' is fel gekant tegen het wetsvoorstel van minister Hermans (Onderwijs) om middelbare scholen vanaf 2001 de vervanging van zieke leraren zelf te laten bekostigen. ,,Scholen in de grote steden met zware werkomstandigheden, waar leraren relatief vaak ziek zijn, zullen er financieel fors op achteruit gaan evenals alle basisscholen'', zegt N. Dekker, directeur van het Vervangingsfonds. Daardoor zullen zij minder vaak een vervanger kunnen inzetten.

In het huidige systeem krijgen alle middelbare en basisscholen een vast bedrag voor vervanging dat zij verplicht als premie afdragen aan het Vervangingsfonds. Is een leraar ziek, dan declareert de school het salaris van diens vervanger bij het fonds. In totaal besteedde het fonds dit jaar 752 miljoen gulden. Scholen met veel verzuim declareren meer bij het fonds dan zij aan premies afdragen. Het systeem stoelt op solidariteit: scholen met weinig verzuim compenseren de kosten voor scholen met veel verzuim. Daarnaast compenseren de middelbare scholen jaarlijks zo'n 15 miljoen gulden aan kosten voor vervangers op basisscholen.

Uit onderzoek van het Vervangingsfonds blijkt dat openbare scholen en scholen in de randstad meer ziekteverzuim hebben en dus meer declareren dan katholieke en protestantse scholen en scholen in de provincie. Die twee laatste groepen willen dan ook alleen hun eigen vervanging betalen — zij houden er dan geld aan over.

Hermans steunt hen, blijkens zijn onlangs verstuurde wetsvoorstel. Hij stelt dat besturen met veel scholen onder zich, sterk genoeg zijn om vervanging te bekostigen. Volgens hem zullen scholen meer doen aan preventie van verzuim als ze er zelf aan kunnen overhouden.

Hermans adviseert armlastige scholen een `vangnetvoorziening' te treffen waarin ze gezamenlijk sparen voor `onvoorziene dan wel moeilijk verzekerbare risico's'. Volgens Dekker van het Vervangingsfonds is dat ,,verdeling van armoede''. Het werkt alleen, zegt Dekker, als basisscholen en de zwakke scholen meer geld krijgen voor vervanging. Hermans wil de wet wijzigen zonder extra uitgaven.

De Tweede Kamer moet het wetsvoorstel nog behandelen.