Narren moeten springen

Oebele is hupsakee, Oebele is hupfalderiee... Je bent een liegbeest een jokkebrok je zit te liegen tot in je oren, maar ga er alsjeblieft mee door want het is zo leuk om te horen, horen... Kunt u mij de weg naar Hamelen vertellen meneer? Re.e..e..en je rooooooot! Hij heeft de gouden stuiver... Q en Q, hu huh huh huh hu huh hu... Ik weet alleen niet meer wat Rikki en Slingertje zongen. Maar misschien hadden die helemaal geen liedje. Lijkt me ook terecht want dat vond ik een vreselijk mislukt duo. Die bleven echt alleen maar bij elkaar voor de kinderen.

Eerste kerstdag brengt RTL4 een zogenaamde jeugdgriezelfilm Het Monster van Toth. Alle ingrediënten zijn aanwezig; een monster, een tijdmachine, een heks, een slecht koningspaar, een nar, een onderdrukt volk en een tovenaar. Irene en Carlo (eindelijk een paar helden die je bij voornaam mag noemen) spelen allerlei rollen maar bovenal zichzelf. En dat doen ze zeer overtuigend en met een lol die erg aanstekelijk werkt. Wederom het bewijs dat goeie televisie niets te maken heeft met het commerciële of publieke karakter van de opdrachtgever. Een aantal Vara-coryfeeën zouden de jeugdfilm onmiddellijk een verderfelijk commercieel product vinden als er reclame-onderbrekingen in zitten. En dat zijn dan de coryfeeën, kun je nagaan wat de zwakkere zendtijdopvullers voor stupide opvattingen van commerciële tv hebben.

Plotseling realiseer ik me dat de nar een behoorlijk ondergeschikte rol speelt in het verhaal. Een beetje dramaturg zou daar een redelijk interessante derde laag in kunnen herkennen. In de echte wereld heeft de nar immers een status gekregen die gelijk of groter is dan de monsters, het volk en het koningspaar. Zijn opmerkingen worden niet meer lachend weggewuifd maar serieus genomen. Narren worden daardoor op het idee gebracht dat ze zichzelf ook serieus moeten beluisteren. Maar een heks zit ook al eeuwen op een bezemsteel en niet op een kruimeldief. Zo moet een nar een paar sprongetjes maken en wat narrekreten roepen.

Gelukkig dat Irene en Carlo zich niets aantrekken van dit soort bespiegelingen. Ze verslaan de veelkoppige vijand van het verhaal en de filmmakerij met de originele onbevangenheid van een nar. Eens zullen opa's met een brok in hun keel aan hun kleinkinderen vertellen: Er waren eens een Irene en een Carlo... Maar ja, dat heb je tegenwoordig niet meer, dat soort tv-programma's.

Het Monster van Toth (Carlo Boszhard, Nederland, 1999), zaterdag, RTL4, 20.00-21.15u.