Onverdachte Jeanne d'Arc

Angela Merkel, de huidige partijsecretaris van de CDU, was slechts 19 jaar toen Helmut Kohl in 1973 in Bonn voor het eerst tot partijvoorzitter werd gekozen. Ze was net begonnen met haar studie natuurkunde aan de universiteit van Leipzig. Tien jaar later, toen het Flick-schandaal de Bondsrepubliek opschrikte omdat het concern politici had omgekocht, schreef Merkel aan haar dissertatie.

Niemand is tot nog toe binnen de CDU ook maar op het idee gekomen, dat de domineesdochter uit het Oost-Duitse Mecklenburg-Voorpommeren op de hoogte is geweest van zwarte gelden in de partij, mogelijk zelfs smeergeld. Merkel is onverdacht. Toen ze net bij de CDU was beland gold ze met haar streng gekapte haar en haar degelijke jurken eerder als de politiek naïeve vrouw uit het Oosten.

Sinds 1991 hoort ze als plaatsvervangend partijvoorzitter tot de top van de CDU. In de laatste regering-Kohl was zij een serieuze, maar tamme minister van Milieu. Na de verkiezingsnederlaag van de CDU werd ze tot haar eigen verrassing door Kohls opvolger Wolfgang Schäuble uitgezocht om als partijsecretaris zijn rechterhand te worden. In het Rijnland kon Merkel als Ossie en vrouw rekenen op sceptische reacties, maar zij wist de critici in korte tijd de wind uit de zeilen te nemen.

Koel en beheerst zorgde ze in de partijcentrale van het Konrad Adenauerhuis voor een nieuw begin. Hoewel ze na de verkiezingsnederlaag in 1998 erkende dat haar politieke leven ,,vanaf de eerste dag'' aan Kohl was te danken, had Merkel zich diplomatiek van zijn patriarchale regeerstijl gedistantieerd.

Zij is ervan overtuigd dat de CDU zich moet vernieuwen. Tal van oudgedienden in de partijcentrale werden bedankt; politiek `verdachte' nieuwelingen werden geweerd. Merkel wil de partij openen voor andersdenkenden en zoekt de dialoog met bijvoorbeeld homoseksuele organisaties. Ook zwengelt ze debatten aan over gezinspolitiek. De CDU is nog altijd een partij waarin samenwonen (wat Merkel jarenlang deed) door sommigen al als `wild huwelijk' wordt beschouwd.

De affaire rondom Kohl heeft Merkel er nu toe gebracht de stoute schoenen aan te trekken. `Onze Jeanne d'Arc' noemen de sceptici haar spottend. Haar aanhangers, jong en oud, hebben hoop. Als Merkel haar dappere koers volhoudt, zo wordt gefluisterd, is het niet ondenkbaar dat de CDU over enkele jaren bij de verkiezingen een vrouwelijke kanselierskandidaat naar voren schuift.