`Zelfs de drugsdealer is sociaal bewogen'

De Rotterdamse Millinxbuurt kwam onlangs negatief in het nieuws door een omstreden politieactie. Het zit de bewoners dwars. Met een eigen theatersoap tonen ze hoe de problemen in de wijk bespreekbaar moeten worden.

,,Ik vind het niet normaal, die acties van de politie.'' Even is `drugsdealer Eddie' niet een toneelpersonage, maar spreekt hij namens alle bewoners van de Millinxbuurt. ,,Kijk, dat ze mij af en toe lastig vallen, that's part of the deal, maar ze vallen iedereen met een kleurtje lastig. De hele Antilliaanse gemeenschap is opeens verdacht.'' Het publiek joelt instemmend mee. Zoals vaker deze avond is de grens tussen theater en werkelijkheid op dit moment ver te zoeken.

Sinds augustus hebben de bewoners van de Millinxbuurt in Rotterdam-Zuid een eigen theatersoap. Ze maken en spelen de serie zelf. In korte tijd is de soap, ontwikkeld door Bureau d'Arts sans Frontières (BAF) en mede op touw gezet door Projectbureau Millinxbuurt, uitgegroeid tot een middel om de problemen in de buurt bespreekbaar te maken. Gisteravond voerde het gezelschap de tweede aflevering in de serie op, in een feesttent midden in de Millinxbuurt.

,,Jongens, alsjeblieft, even de aandacht nog.'' Regisseur Cees Bavius van BAF doet tijdens de generale repetitie verwoede pogingen de acteurs bij de les te houden. Als de technicus Happy X-mas van John Lennon opzet, is de enorme groep niet meer te houden. Jongeren, ouderen, allochtonen en autochtonen, iedereen swingt enthousiast mee met de muziek. ,,Je wilt tegen niemand nee zeggen, maar we hebben een tijdelijke stop in het aantal acteurs moeten invoeren'', verzucht Bavius. ,,Het lijkt wel alsof iedereen wil meedoen.''

Het gezelschap bestaat inmiddels uit vijfentwintig acteurs en vijftien productiemedewerkers, vrijwel allen zonder enige toneelervaring. Bavius: ,,De bewoners hier zien theater als een manier om anders naar de harde werkelijkheid te kijken. We houden de zaken luchtig en herkenbaar, niet te diepgravend.'' Scenarioschrijfster Pieta Bot vult aan: ,,Toneel blijkt een ideale manier om de werkelijkheid te verwerken en te relativeren.''

Op basis van interviews met bewoners schrijft Bot de teksten, die gaan over het leven van vijfentwintig gewone inwoners van de Millinxbuurt. Lekkende daken, drugsoverlast, geweld op straat en natuurlijk politieoptredens komen veelvuldig ter sprake, maar het gebeurt altijd met een knipoog en altijd staat het groepsgevoel voorop. Bavius: ,,Zelfs de drugsdealer in het stuk is sociaal bewogen.''

In de rest van Nederland is de Millinxbuurt vooral bekend door de omstreden politieactie van 26 november. Op die dag sloot de politie de gehele wijk af en werd iedere passant gefouilleerd.

De actie van de politie leverde 31 arrestaties en enkele vuurwapens op. De bewoners waren blij dat er eens iets tegen de overlast gebeurde, maar de negatieve manier waarop de buurt erna in de publiciteit kwam, zit ze nog steeds dwars.

,,We zijn overspoeld door de aandacht van de media'', zegt actrice Valerie Winklaar na afloop van de voorstelling. ,,Iedereen kwam hier om spuiten op de grond te filmen en om een autokraak te zien. Niemand heeft oog voor de positieve dingen van deze buurt. Iedereen kent elkaar hier, dat is de andere kant van de Millinxbuurt.'' Bavius: ,,Midden op het plein hebben de bewoners een kerststal van hout en stro gemaakt. Ik geef je op een briefje dat hij er volgende week nog steeds staat. Waar kan dat anders dan in de Millinxbuurt?''

Het personage `Max Millinx' lijkt het gevoel van de buurtbewoners treffend te verwoorden, als hij onder luid geklap tegen de stadsdeelraad roept: ,,Als jullie echt geïnteresseerd zijn, kom dan eens met ons praten. Wie weet wordt het dan nog wat tussen ons!''