Premier Roemenië naar huis gestuurd

President Emil Constantinescu van Roemenië heeft vannacht premier Radu Vasile ontslagen, nadat alle regeringspartijen hun vertrouwen in Vasile hadden opgezegd. Vasile sprak van een ,,presidentiële coup'' en ,,een samenzwering''.

De crisis brak uit nadat de zeven ministers van de belangrijkste partij in Vasile's regerende coalitie, de Christen-Democratische Boerenpartij (de partij van Vasile zelf) hun ontslag indienden om de premier tot aftreden te dwingen. Kort daarna traden ook de drie ministers van de Liberale Partij af. De twee andere coalitiepartijen, de sociaal-democraten en de partij van de Hongaarse minderheid, lieten vervolgens weten voor het aftreden van Vasile te zijn. Daarmee was de rebellie binnen de coalitie tegen de premier volledig.

Die evenwel gaf zich niet gewonnen. ,,Ik weiger mijn ontslag in te dienen'', zo zei hij op de televisie. Hij beschuldigde de president en de leiders van de coalitiepartijen tegen hem samen te spannen om hem ,,op oneerlijke wijze'' uit zijn functie te verdrijven. ,,We bevinden ons op een treurig moment van de nationale geschiedenis'', aldus de premier. ,,We zijn in een presidentieel regime beland. Onderdrukkende maatregelen kunnen volgen.'' Hij zei dat hij zijn taken goed had uitgevoerd en beriep zich op een nieuwe lening van het IMF om zijn beweringen te staven. Ook herinnerde Vasile aan de internationale lof die Roemenië heeft geoogst en de uitnodiging om toetredingsgesprekken met de Europese Unie te beginnen.

Later vannacht werd Vasile – premier sinds maart vorig jaar – door de president ontslagen omdat hij zijn taak niet meer kan vervullen door het aftreden van de ministers. Constantinescu benoemde de sociaal-democraat Alexandru Athanasiu, tot nu toe minister van Arbeid, tot voorlopig premier. Het ontslag werd door Vasile aangevochten. Hij zei dat volgens de grondwet alleen het parlement een premier kan wegsturen. Het parlement praat vandaag over het ontslag. De oppositie liet weten weg te blijven. Zij beschouwt het ontslag, net als Vasile, als ,,een presidentiële samenzwering''. ,,Een lamentabel spektakel'', zo noemde oppositieleider Iliescu de gebeurtenissen van vannacht.

Het ontslag van Vasile hangt al een tijdje in de lucht. De economische situatie is catastrofaal. Hervormingen niet van de grond, de levensstandaard daalt, de inflatie is meer dan twee keer zo groot als aan het begin van dit jaar werd verwacht en ook de werkloosheid stijgt. Als gevolg daarvan grijpt de sociale onrust grijpt razendsnel om zich heen. (Reuters, AFP, AP)