Noodtoestand in Soedan afgekondigd

De Soedanese president, Omar al-Bashir, heeft gisteravond de noodtoestand uitgeroepen en het parlement ontbonden. Parlementsvoorzitter Al-Turabi sprak vanochtend van een coup.

Bashir verwees voor de staatstelevisie naar buitenlandse problemen en ,,een nieuwe beproeving aan het interne front''. Daarmee doelde hij op de escalerende machtsstrijd met Turabi. Onder de buitenlandse problemen noemde hij een nieuwe Amerikaanse wet die voedselhulp aan het Zuid-Soedanese verzet mogelijk maakt en aanslagen op oliepijpleidingen door Soedanese guerrillagroepen.

De noodtoestand zal drie maanden duren. Bashir zei dat deze maatregel de stabiliteit van het land zal versterken en het vredesproces met de zuidelijke opstandelingen beschermen. ,,We beloven onze broeders, met wie we dialogen hebben gevoerd in Soedan en in het buitenland, dat de aangeboden vrijheden onaangetast blijven en dat het proces van nationale verzoening wordt voortgezet''.

Hassan al-Turabi, de ideoloog van het moslim-fundamentalistische Soedanese regime, heeft het afgelopen jaar beetje bij beetje de macht van de president beperkt. Morgen zou het parlement stemmen over de vraag of de president de bevoegdheid zou houden om provinciale gouverneurs te selecteren. Voorts was het parlement bezig met de creatie van de nieuwe post van premier, die rechtstreeks zou moeten worden gekozen, en met amendementen op de grondwet die het in staat zou stellen de president met een tweederden meerderheid af te zetten. De president fungeert nu ook als premier. Vorige maand negeerde Turabi een verzoek van Bashir om het debat hierover uit te stellen.

Turabi trad lange tijd op als sterke man achter Bashir, die in 1989 door een staatsgreep tegen het civiele bewind van premier Sadeq al-Mahdi aan de macht kwam. De laatste jaren ontwikkelde zich echter een strijd om de macht tussen de twee mannen. recentelijk werd gespeculeerd dat Turabi zich opmaakte om Bashir terzijde te schuiven, en samen de als oppositieleider-in-ballingschap fungerende Sadeq al-Mahdi – zijn zwager – te gaan regeren.

Hoe de zaak zal aflopen is volstrekt onduidelijk. Turabi, secretaris-generaal van de regerende Nationale Congrespartij, heeft een sterke machtsbasis in het land. Vorig jaar wist hij een conflict met Bashir om de leiding van de Congrespartij in zijn voordeel te beslechten. (Reuters, AFP, AP)