Bommentaal

,,Niemand in Hongarije, Bulgarije of Roemenië, hoe hij Miloševic ook haatte, zou het ooit in zijn hoofd hebben gehaald om de bruggen van Novi Sad te bombarderen'', zei György Konrád in Boedapest. ,,Om op zo'n idee te komen, daarvoor moet je heel ver weg in het westen wonen.''

En daar liggen ze dus. Op een straatlantaren, half onder water, zit een rijtje meeuwen in de zon. Er is nog geen enkele poging gedaan om iets op te ruimen. Vooral de oudste brug is een dierbare dode. ,,Veel mensen stonden de volgende ochtend aan de oever te huilen'', vertelt Vera, die vlak naast de brug woont. ,,Aan de overkant begonnen de nationalisten hun liederen te zingen, dat was ook weer vreselijk.''

Sommige mensen zijn nog altijd in paniek, anderen zijn nooit bang geweest, een tussenweg lijkt er niet te zijn. Iemand wil me nog wel een paar andere voltreffers laten zien: de raffinaderij, het tv-gebouw. Hij prijst de precisie, de keuze van de doelen: ,,Er zat een grote symbolische waarde in, en dat pikten de mensen aanvankelijk wel op. De raffinaderij was inderdaad een belangrijk machtsmiddel van de heersende kliek. Maar in diezelfde taal was het bombarderen van de bruggen een gigantische misser. Het brave, slaperige Novi Sad, 400 kilometer van Kosovo. Wat had dit voor zin?''

Voor een gewone vrouw als Vera zeiden de bommen dit: ,,Europa heeft ons afgeschreven. Vroeger was er de keuze tussen Miloševic en het Westen. Nu is er niets meer.''

We rijden langs het grote, glanzende hoofdkantoor van de NIS, Miloševic' staatsoliemaatschappij, vlak naast de brug. Geen schrammetje. Knap werk.