Ruzie over Cubaans symboolkind loopt op

Cuba dreigt de Verenigde Staten dat de overeenkomst uit 1994 over migratie van Cubanen in gevaar is. Aanleiding is hoog oplopende geschil over de zesjarige bootvluchteling Elian Gonzalez. President Clinton zei gisteren niet toe te staan dat ,,politiek en bedreigingen'' over het lot van de jongen beslissen.

Elian Gonzalez werd op 25 november door de Amerikaanse kustwacht uit het water gevist na een bootramp waarbij zijn moeder en stiefvader verdronken. Zijn vader eist dat Elian wordt teruggestuurd naar Cuba. Castro stelde de VS zondag een ultimatum van 72 uur, dat gisteren afliep.

De Amerikaanse regering maakte gisteren een gebaar naar Cuba door te beloven dat zes Cubanen die maandag een toeristenboot kaapten, zullen worden uitgeleverd. De zes mannen bedreigden de bemanning van een boot voor toeristische duikexpedities met messen en dwongen hen richting Florida te varen. Onderweg werden de kapers ingerekend door de kustwacht.

Cuba verwelkomde gisteren dat Amerikaanse gebaar, maar ziet niet af van de voorgenomen massale anti-Amerikaanse betogingen. In Havana marcheerden gisteren tienduizenden scholieren, studenten en militairen langs de `US Special Interest Section' in Havana, de onofficiële Amerikaanse ambassade op Cuba. De betoging was tot in de puntjes georganiseerd, met grote portretten van Che Guevara en salsa-muziek. Sprekers dreigden vandaag 200.000, morgen 600.000, en dit weekeind een miljoen Cubanen op straat te brengen. Castro liet via een verklaring weten dat de betogingen ,,niet in de hand te houden zijn''.

De Amerikaanse regering erkende gisteren dat de vader van Elian, Juan Miguel Gonzalez, het recht heeft zijn zoon op te eisen. Castro staat echter niet toe dat de vader met Amerikaanse diplomaten overlegt, laat staan dat hij naar Miami mag reizen. De Cubaanse leider beweerde gisteren dat de ,,extremistische Cubaans-Amerikaanse mafia'' vader Gonzalez twee miljoen dollar biedt om naar Miami te verhuizen.

In Miami kondigde de oom van Elian gisteren aan politiek asiel aan te vragen voor zijn neefje. Elian fluisterde voor een tv-camera dat hij het heel fijn vond in Miami en daar wilde blijven. Binnen de Cubaanse bannelingen-gemeenschap in Florida groeit de kritiek op de familie van Elian, die politieke munt zou slaan uit de tragedie.

De zaak-Elian dreigt de onderhandelingen over vernieuwing van het immigratieakkoord van 1994 te doorkruisen. Jaarlijks mogen 20.000 Cubanen legaal naar de VS emigreren, maar volgens de `Cuban Adjustment Act' hebben ook illegale immigranten recht op asiel. Voorwaarde is dat ze daadwerkelijk voet op Amerikaanse bodem zetten: de zogeheten `natte voeten/droge voeten-politiek'. (AP, Reuters)