VS: leger EU moet pilaar NAVO zijn

De Verenigde Staten hebben gisteren in Brussel onderstreept dat zij de vorming van een Europese defensiemacht verwelkomen zolang die verbonden is aan de NAVO en de alliantie versterkt.

De Amerikaanse minister van Defensie, Cohen, gaf deze boodschap af tijdens de halfjaarlijkse NAVO-raad van ministers van Defensie, in de aanloop naar de EU-top die volgende week beslist over een Europese snelle-reactiemacht van circa 50.000 man. ,,Een sterker Europa betekent een sterkere alliantie'', zei Cohen na afloop. ,,Het gaat hier om het versterken van een Europese pilaar van de NAVO. Wij verwelkomen dit. Zolang dit Europese vermogen de NAVO versterkt, is er geen grond voor speculatie dat dit leidt tot een verdeling tussen Europa en de VS.''

In enkele recente verklaringen van Europese regeringsleiders staat dat de EU moet beschikken over een ,,autonome'' capaciteit. De Franse minister van Defensie, Richard, zei gisteren elke ,,rangorde'' tussen de EU en NAVO af te wijzen. De VS hebben de afgelopen weken achter de schermen Europa gewaarschuwd de alliantie niet te ondermijnen. Ook NAVO-chef Lord Robertson beklemtoonde gisteren dat de NAVO ,,de hoeksteen van de Europese veiligheid blijft''.

Robertson en Cohen onderstreepten na afloop dat alle NAVO-lidstaten zich realiseren dat zij ,,meer moeten bijdragen om de kracht van de NAVO te verbeteren''. `Kosovo' heeft de kloof tussen de Europese en Amerikaanse militaire slagkracht nog eens blootgelegd. Meer of wijzer besteden aan defensie, is nu het trefwoord. Robertson: ,,Er is geen tijd voor vredesdividend.'' Volgens hem moeten de NAVO-lidstaten meer taken ,,gaan verdelen'', bijvoorbeeld via mobiele hoofkwartieren. De NAVO reageerde gisteren voorlopig lauw op een Frans-Duits aanbod om het Eurokorps, waarin Frankrijk, Duitsland, Spanje, België en Luxemburg zitten, volgend jaar het hoofdkwartier van de 48.000 man sterke vredesmacht KFOR in Kosovo te laten overnemen. Het Frans-Duitse aanbod heeft ook de Britse steun, en is eveneens een Europees signaal meer eigen verantwoordelijkheid te willen nemen. De VS hebben ,,in principe geen bezwaar'', maar willen het voorstel ,,eerst bestuderen''. NAVO-chef Robertson wees erop dat het Eurokorps, met een commandostaf van 350 man, nu te klein is voor zo'n overname en ,,alleen maar deel zou kunnen uitmaken'' van het meer dan 1000 man tellende hoofdkwartier van KFOR. Bovendien zou het Eurokorps ,,binnen de NAVO-bevelsketen'' moeten werken, zei Robertson.

De Nederlandse minister De Grave zei na aanvankelijke terughoudendheid gisteren ,,enthousiast'' te zijn geworden over het plan voor een Europese defensie-eenheid. Hij presenteerde een voorstel voor een zeestrijdmacht en zeetransportcommando van Europa. De eerste zou moeten optreden in crises, bijvoorbeeld bij blokkades, en kan binnen de bestaande NAVO-vloot worden gevormd, door de Europese NAVO-landen zonodig los te maken van het Amerikaanse commando. Het zeetransportcommando zou kunnen worden gevormd door ,,poolvorming''. Volgens De Grave hebben Groot-Brittannië, Duitsland en België ,,positief gereageerd''.

Minister Cohen probeerde gisteren sceptische Europese bondgenoten te overtuigen van de noodzaak van het plan om een Amerikaanse defensie te vormen tegen mogelijke aanvallen met ballistische raketten door `schurkenlanden'. Hij presenteerde een intelligence-rapport waaruit blijkt dat Noord-Korea, Iran en Irak de komende vijftien jaar in staat zijn Europa en de VS te treffen met dergelijke raketten. Cohen wees erop dat de VS nog geen beslissing hebben genomen en beloofde dat de Europese meningen worden meegewogen.