De leugen

De opschudding duurde twee dagen, daarna reageerde de Tweede Kamer volgens deze krant ,,beheerst op de koninklijke klacht'', maar de grote vraag zal toch zijn of ze de pers terugkrijgen in zijn hok. Voor Eef Brouwers, zwijgplichtige van de Rijksvoorlichtingsdienst, zie ik de toekomst als hondenvanger somber in. Het wordt een kwestie van concurrentie en competitie. Dit keer heeft de Volkskrant zich nog laten aftroeven door NRC Handelsblad, maar dat zal Pieter Broertjes de volgende keer niet meer gebeuren. Die wil vast en zeker laten zien dat ze ter redactie van de Volkskrant ook jonge honden hebben, die wel eens uit de school willen klappen als de koningin in de buurt is. Dus ik houd mijn hart vast als het staatshoofd de volgende keer ergens een brug opent of een schip te water laat. Er hoeft voortaan aan het hekwerk harer tanden maar één klein, onooglijk klachtje te ontsnappen of het staat morgen in de krant – dat voorspel ik u. En niet alleen in deze krant en in de Volkskrant, maar ook in al die andere kranten die het grote nieuws hebben gemist.

Voor Pieter Broertjes vond ik het wel een beetje sneu. Volgens de journalistieke snotneuzen van deze krant hield hij ,,een opvallend gedreven toespraak'', waarin hij gezegd schijnt te hebben: ,,Mijn persoonlijke wens is dat de media in de komende eeuw, met de erkenning dat het ook in de monarchie gaat om mensen van vlees en bloed, op iets meer openheid van uw kant mogen rekenen.''

Let op het omzwachtelde taalgebruik. Het is Pieter Broertjes' persoonlijke wens. Godzijdank, wij herademen. Even dachten wij dat het zijn wens was als hoofdredacteur van een krant of misschien wel als voorzitter van het Genootschap van Hoofdredacteuren, maar gelukkig is het alleen maar zijn persoonlijke wens. O, dan is ook alles in één klap opgelost, want van persoonlijke wensen van haar onderdanen hoeft, nee mág het staatshoofd zich zelfs niets aantrekken. Met de erkenning dat zij uit vlees en bloed bestaat, zal ons Staatshoofd ook wel vreselijk blij zijn geweest. Stel je voor dat de hoofdredacteur van de Volkskrant zijn persoonlijke wens had uitgesproken met de erkenning dat de monarchie bestaat uit mensen van cement en beton, dan waren de poppen pas echt aan het dansen geweest.

En dan die keurig verwoorde smeekbede dat de media ,,op iets meer openheid van uw kant mogen rekenen''. Ik heb de eerste versie van de toespraak gelezen en ik kan u verklappen dat Broertjes aanvankelijk ,,een ietsepietsie meer openheid van uw kant'' had geschreven, maar dat hij die formulering toch te joviaal vond en haar na overleg met de Rijksvoorlichtingsdienst heeft geschrapt. Ik zei het al: 't is allemaal nogal sneu voor Broertjes. Hij wilde de bijeenkomst ingaan als de man die heel modern op meer openheid had aangedrongen en hij kwam eruit als een ouderwetse slippendrager die zijn collega's had gevraagd vooral hun mond te houden. Het kan raar lopen te midden van mensen van vlees en bloed.

Al was het tegen wil en dank, de volgende dag moest de voorzitter van het Genootschap in zijn eigen krant het verloren terrein natuurlijk inhalen. Hij deed dat door een verslag af te drukken van de persconferentie die kroonprins Willem-Alexander had gegeven als voorzitter van het in maart te houden Wereld Water Forum. Normaal gesproken is dat niet meer dan een berichtje van een halve alinea waarin altijd nog even wordt gerefereerd aan Neêrlands strijd tegen het water, maar dit keer was er meer werk van gemaakt. De verslaggeefster had de kroonprins zelfs gevraagd wat hij vond van moeders kritiek op de pers. Wat de kroonprins toen antwoordde, zou volgens mij twintig jaar geleden geen genade hebben gevonden in de ogen van welke Nederlandse hoofdredacteur dan ook. De kroonprins zei, en voor alle zekerheid zeg ik er nu maar even bij dat ik letterlijk citeer uit diezelfde Volkskrant, de kroonprins zei: ,,Ik heb niks gelezen en niks gezien.''

Mijn God, dat dat zo maar wordt afgedrukt! Een kroonprins zegt nooit `niks'. Een kroonprins gebruikt het woord niets. Zijne Hoogheid heeft niets gelezen en niets gezien. Zou het trouwens echt waar zijn dat de kroonprins van al die commotie niets heeft gelezen en gezien? Of regeert hier misschien een klein leugentje?