Alleen maar dromen van de kalief

Vanuit Groot-Brittannië probeert een bont gezelschap Midden-Oosterse dissidenten de wereld te verbeteren. Als derde in een korte serie: dr. Saad al-Fagih.

Niet iedere Midden-Oosterse activist in Londen heeft panislamitische illusies. Dr. Saad al-Fagih uit Saoedi-Arabië bij voorbeeld uitdrukkelijk niet.

Vanuit zijn bescheiden woning in een kleurloze straat in Willesden Street, op deze herfstdag wel heel ver weg van Saoedi-Arabië, leidt de bedachtzame dr. Saad de MIRA, de Beweging voor Islamitische Hervorming in Arabië. Dat wil zeggen: hij is de spreekbuis. Hij geeft activisten in Saoedi-Arabië zelf alle eer voor de resultaten – weliswaar nog gering, hij geeft het toe – die er de afgelopen jaren zijn geboekt.

Saads medestanders gebruiken geen geweld: door informatie en communicatie, per fax en via internet, werken zij aan de bewustwording van de massa's in Saoedi-Arabië. Vroeger wisten de Saoediërs niet wat er fout was, en daarom accepteerden ze het systeem, zegt hij. Dat is nu niet meer zo, dankzij de MIRA is nu algemeen bekend wat er mis is: ,,het land wordt door de heersende koninklijke familie uitgepond als privébezit. Het land is voor de Al-Sauds. Punt uit.'' Nu hoopt hij op hervormingen – transparantie, toerekenbaarheid, machtsdeling, vrijheid van meningsuiting, dat zijn de eisen van zijn beweging. Alles in het kader van de islam natuurlijk. Van Westerse democratie moet ook dr. Saad niets hebben.

Alleen in dat laatste lijkt dr. Saad op islamitische activisten als sjeik Omar Bakri en Abu Hamza. Het panislamisme zoals zij dat belijden was zelfs een belangrijke reden waarom hij heeft gebroken met zijn kleurrijker medestander professor Masari, eveneens te Londen – de man die publiekelijk sprak van uitroeiing van de joden als specifieke verplichting voor het volk van Palestina, Syrië, Jordanië, Egypte en Libanon, omdat de joden hun land hebben bezet.

Met Masari was dr. Saad, ooit hoogleraar medicijnen aan de universiteit van Riad, in 1993 onder de oprichters van het Comité ter Verdediging van de Legitieme Rechten (CDLR). Samen met hem ontvluchtte hij vervolgens zijn land. Maar ,,Masari zag onze taak als universeel, niet alleen op Saoedi-Arabië gericht''.

,,Geen enkele moslim haat het idee van het kalifaat (het islamitische rijk)'', legt dr. Saad uit. ,,Maar er is een verschil tussen dromen van een kalief en werken aan een islamitisch Engeland. Dat is zeer onrealistisch. Ik kan me een islamitische staat voorstellen, na generaties en generaties ingespannen en hard werken door moslims, na een alomvattende campagne – sociaal, politiek, opvoedkundig, economisch en wat al niet. Het vergt niet een of twee generaties, het vergt vele generaties voor je een echte islamitische staat tot stand brengt. Dat lukt je niet met een bijeenkomst op Trafalgar Square'', zegt hij in een spottende verwijzing naar sjeik Omar Bakri, die veel in dergelijke bijeenkomsten ziet. ,,Dat is fantasie. Dat is geen echt politiek programma. Je zou het kunnen proberen met een militaire staatsgreep. Maar het enige dat je dan hebt bereikt is een andere leider.''

Over het gebruik van geweld heeft dr. Saad ook een heel andere mening dan Bakri of Abu Hamza. ,,Moslims zijn het eens dat geweld is toegestaan als zelfverdediging. Een leger in een islamitisch land onder een islamitische leider mag vechten tegen een invasieleger. Niet zoals de Amerikanen de aanvallen op Irak als zelfverdediging definiëren, maar zuivere zelfverdediging. Wanneer je jezelf verdedigt: iemand valt jou of je familie aan en je verdedigt jezelf. Daarover bestaat onder islamitische geleerden een consensus.''

Maar verder zijn de moslims het volgens hem oneens. ,,Dan zijn er twee mogelijkheden. Je bent het oneens, maar je respecteert de argumenten van de ander. Of de argumenten die hij gebruikt zijn onaanvaardbaar. Het eerste betreft het gebruik van geweld tegen geselecteerde doelen in een onderdrukkende staat. Onze politiek is volledig vreedzaam – ik dwong een verontschuldiging van The Observer af, omdat ze me in verband hadden gebracht met Bin Laden – maar sommigen staan dit toe. Er zijn meningsverschillen hierover, maar beide groepen erkennen dat er goede argumenten zijn.''

Maar de mensen die geloven dat het doden van burgers is gerechtvaardigd, wat ook het doel is, van hen moet dr. Saad niets hebben. ,,Er zijn mensen die denken dat je om een belangrijk persoon te doden 200 onschuldige burgers kunt doden. Hun ideeën kunnen niet worden gerespecteerd. Zij zijn fout, zij hebben geen basis in de islam.''

SITE DR. SAAD

www.miraserve.com