`Regie voor verzekeraar op markt medicijnen'

Op de kosten van medicijnen valt binnen enkele jaren minimaal 1,2 miljard gulden te besparen. Daarvoor is in de zorg meer concurrentie nodig en dienen artsen zorgvuldiger voor te schrijven. De verzekeraars zouden daarbij een centrale rol moeten spelen.

Tot deze conclusie komt het adviesbureau The Boston Consulting Group in een onderzoek naar de rol van zorgverzekeraars in het geneesmiddelenbeleid. De onderzoekers stonden onder leiding van oud-minister J.G. Wijers (Economische Zaken). Vanmiddag zouden de verzekeraars hun standpunt bepalen over het in hun opdracht opgestelde advies.

Wijers pleit er in zijn advies voor om de zorgverzekeraars verantwoordelijk te maken voor de inkoop en distributie van medicijnen. Ook minister Borst (Volksgezondheid) heeft dit bepleit. Vorige maand stelde een door haar ingestelde adviescommissie eveneens voor concurrentie en marktwerking in het zorgstelsel in te voeren, te beginnen bij de medicijnen.

Volgens Wijers is de besparing van 1,2 miljard gulden op de medicijnkosten een voorzichtige schatting. Hij stelt een driestappenplan voor dat in 2005 geheel kan zijn ingevoerd. In de eerste fase ligt de nadruk op het zorgvuldig voorschrijven van medicijnen door (huis)artsen. Daartoe stimuleren de verzekeraars de invoering van een elektronisch voorschrijfsysteem waarin landelijke afspraken van deskundigen over het gebruik van welke medicijnen bij welke aandoeningen zijn verwerkt. Huisartsen die zich goed houden aan die protocollen kunnen een bonus krijgen. Met degenen die daar fors van afwijken moet het contract worden opgezegd.

De tweede stap is het aanbesteden van de inkoop en distributie van medicijnen bij apotheken of bij ketens van apothekers. Degene die het goedkoopst kan inkopen en de beste service biedt krijgt de opdracht van de verzekeraar. Voor het vervullen van hun zorgfunctie worden apothekers apart door de verzekeraars vergoed. De toekomstige apotheker wordt niet langer per recept vergoed en hij mag ingrijpen als de arts zich niet aan het protocol houdt.

In een derde fase moet het pakket geneesmiddelen dat wordt vergoed drastisch worden ingekrompen. Dit kan door artsen en apothekers strakkere voorschrijfregels te laten opstellen. Wijers verwacht dat de prijs van medicijnen verder zal dalen doordat de fabrikanten er belang bij krijgen hun medicijnen in het pakket te krijgen.

Wijers wil ook de verzekeraars onderling scherper laten concurreren. Dat kan als ze de ruimte krijgen om een hogere nominale premie te heffen, die niet van het inkomen afhankelijk is, en als ook in het ziekenfonds een eigen risico wordt ingevoerd. Een deel van die nominale premie is nodig voor de invoering van het elektronisch voorschrijfsysteem, voor beloning van huisartsen die zuinig voorschrijven en van patiënten die medicijnen halen bij `goedkope' apotheken.