Honderden demonstranten betogen tegen WTO

Enkele honderden demonstranten hebben gisteren in Seattle betoogd tegen de Wereldhandelsorganisatie (WTO) aan de vooravond van de WTO-ministersconferentie in de stad aan de Amerikaanse westkust. Tegelijkertijd klonken van Europese en Amerikaanse zijde optimistische geluiden, dat eind van de week een akkoord zal worden bereikt over de agenda voor een nieuwe wereldhandelsronde die niet langer dan ongeveer drie jaar zou mogen duren. De betogers, van wie de meesten behoren tot een groep die zich Direct Action Network noemt, droegen spandoeken mee met teksten als ,,Mensen boven winst. Stop de WTO''. Ook zaterdag waren actievoerders tegen de WTO in Seattle al actief. De acties zijn een voorbode van massale demonstraties tegen de WTO die onder meer vakbonden en milieugroepen voor morgen, de eerste dag van de vierdaagse ministersconferentie, hebben gepland.

Eurocommissaris Pascal Lamy (buitenlandse handel) toonde zich gisteren na aankomst in Seattle optimistisch. Hij zei tijdens een persconferentie de landbouw niet als het grootste struikelblok te zien. Met name de Verenigde Staten en de landen van de Cairnsgroep (o.a. Australië, Brazilië en Argentinië) eisen vermindering van de Europese landbouwsubsidies. ,,De Europese Unie is bereid over de landbouw te onderhandelen'', aldus Lamy. Hij voegde eraan toe dat de EU de exportsubsidies niet onmiddellijk wil afschaffen. ,,De kwestie van totale afschaffing is iets waar we als principe niet mee akkoord willen gaan.'' De Eurocommissaris zei dat het punt van de arbeidsnormen wel een struikelblok kan vormen. Zowel de EU als de VS willen dit op de WTO-agenda zetten, waarbij de VS het verst lijken te willen gaan.

Maar de ontwikkelingslanden vinden dit volstrekt onaanvaardbaar, omdat het hanteren van minimale arbeidsnormen bij importregimes in hun ogen verkapt protectionisme is. Lamy zei verder hoopvol te zijn gestemd over de bereidheid van andere landen, waaronder ook de VS en Japan, in te stemmen met het EU-voorstel alle importheffingen voor 99 procent van de producten van de armste landen af te schaffen. Ook van de zijde van het Witte Huis klonken gisteren optimistische geluiden. ,,Aan het eind zal er een succesvolle lancering van een handelsronde zijn'', zei Gene Sperling, economisch adviseur van president Clinton. ,,De verschillen die er nu nog zijn, zullen in de laatste uren worden gladgestreken.'' President Clinton zal woensdag de WTO-ministersbijeekomst toespreken.

De voorzitter van het Internationaal Verbond van Vrije Vakvereningen, Bill Jordan, waarschuwde gisteren dat ,,het einde van de WTO'' kan worden ingeluid door negatieve reacties van werknemers, indien de handelsministers het punt van de arbeidsnormen niet op de WTO-agenda plaatsen. WTO-topman Mike Moore onderstreepte gisteren opnieuw dat de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO), een organisatie van de VN, meer geëigend is om verbetering van arbeidsnormen en standaarden te bevorderen.

    • Hans Buddingh'