Numico vindt groeimachine in General Nutrition

Numico voedt in Europa baby's en in de Verenigde Staten babyboomers. Het concern nam dit jaar voor 5 miljard gulden het Amerikaanse bedrijf GNC over.

De Amerikaan Bill Watts kocht deze zomer voor 6 miljoen dollar, ruim 12 miljoen gulden, aandelen in Numico. ,,Ik heb meer aandelen dan Hans'', zegt hij over bestuursvoorzitter Hans van der Wielen van het speciaalvoedingsconcern Numico, in Nederland vooral bekend van Nutricia (babyvoeding) en Zonnatura (gezondheidsvoeding).

Watts, 46 jaar oud, is inmiddels bestuurslid bij Numico. Hij was topman van het Amerikaanse General Nutrition Companies (GNC), dat in augustus voor ruim 5 miljard gulden is overgenomen door Numico. Ruim een derde van de opbrengst van zijn eigen GNC-aandelen gebruikte Watts om een belang te nemen in zijn nieuwe werkgever. ,,Ik vind het een goed idee als bestuurders ook aandelen hebben. Opties zijn vrijblijvender'', zegt Watts.

Numico was al een van 's werelds grootste producenten van zuigelingenvoeding en van medische voeding voor patiënten. Met GNC is Numico nu ook de grootste producent van voedingssupplementen ter wereld. Bovendien is GNC in de Verenigde Staten met 4.340 eigen speciaalzaken de grootste verkoper van vitaminepillen en kruidencapsules.

,,Hans zocht een groeimachine'', vertelt Watts in een gesprek in Anderson (South Carolina). GNC nam daar vorige maand een nieuwe fabriek in gebruik die de productiecapaciteit verdubbelt tot 20 miljard pillen en 20 miljard capsules per jaar. ,,En GNC zocht goed onderzoek voor nieuwe producten'', zegt hij. ,,Ik stond op het punt om een akkoord te sluiten met een farmaceutisch bedrijf, toen Numico langskwam.''

Het aantal baby's in Europa, de consumenten van Numico-melkpoeder, neemt hooguit met een paar procent per jaar toe, legt Watts uit. De cijfers over de babyboomers, de belangrijkste consumenten van de voedingssupplementen, zijn voor Numico veel gunstiger. ,,Tussen 1995 en 2005 passeren 23 miljoen Amerikanen de leeftijdsgrens van 35 jaar, ongeveer de leeftijd dat ze echt op hun gezondheid gaan letten.'' Vandaar de stevige groeicijfers – gemiddeld 14,3 procent per jaar – van de markt die GNC bedient. De omzet van 8,9 miljard dollar (20 miljard gulden) in 1998 zal volgens voorspellingen in 2003 zijn toegenomen tot 16,6 miljard dollar.

De groeiverwachting is gebaseerd op drie ontwikkelingen. Naast de demografische zijn dat onderzoeksresulaten die steeds vaker aantonen dat bepaalde supplementen echt werken. ,,Twintig jaar geleden voelde ik me soms een verkoper van wonderolie'', vertelt Watts. ,,Maar inmiddels zijn artsen nu de belangrijkste informatiebron voor gebruikers van supplementen.'' Derde stimulans is het economisch voordeel van gezond blijven. Door de bezuinigingen in de gezondheidszorg moeten Amerikanen meer betalen voor hun zorg, waardoor de individuele burger geld kan besparen met preventie.

GNC is in de VS marktleider met een aandeel van 12,9 procent en had graag in zijn eentje willen doorstomen tot 20 à 25 procent. ,,Maar we liepen tegen een muur op'', zegt Watts. ,,Door de concurrentie van supermarkten en discounters (als Wal-Mart) moeten we zorgen dat we in alle distributiekanalen aanwezig zijn. We hadden een sterke partner nodig om verder te groeien. Ik had natuurlijk tevreden kunnen zijn met een marktaandeel van zo'n 10 procent, maar we willen domineren.''

Door een prijzenoorlog in de eenvoudige vitaminepillen, de `alfabet-pillen', moest GNC anderhalf jaar geleden zo'n twee procentpunt marge inleveren. ,,We waren in sommige gevallen 50 procent duurder dan de concurrentie'', vertelt Watts. ,,Marktonderzoek wees uit dat consumenten wel bereid waren meer te betalen, maar hooguit 20 tot 30 procent.''

GNC verlaagde de prijzen, waardoor de winstmarge (het bedrijfsresultaat als percentage van de omzet) daalde van 15 tot 12 procent. Omdat de hoge beurskoers van het bedrijf gebaseerd was op hooggespannen verwachtingen viel het aandeel fors terug. Na een hoogtepunt van rond de 40 dollar volgde een dieptepunt van 9 dollar. Bij een koers van 16 dollar kwam Numico langs. Het bod werd 25 dollar per aandeel.

,,Die koersbeweging bood Numico de kans om ons te kopen'', vertelt Watts. Hij was zelf al bij alle Amerikaanse concurrenten langs geweest om over een overname te praten. ,,Maar het zijn familiebedrijven. Ze denken dat ze vier keer zoveel waard zijn als waarop de beurs ze zou taxeren.''

Watts keek ook de andere kant op: naar de farma. ,,Maar daar school een risico in, een cultuurverschil. Farmaceutische bedrijven maken medicijnen. Daar duurt het drie jaar voor een nieuw product de markt bereikt. Wij, en ook een voedingsbedrijf als Numico, denken in weken en maanden.''

Numico beschikt wel over een grote onderzoeksafdeling. In het laboratorium in Wageningen stond een dozijn nieuwe vindingen te pruttelen in afwachting van een verkoopkanaal. ,,Nu controleren en beheersen we nieuw onderzoek en beheersen we de distributie'', zegt Watts.

Behalve op de eigen winkels mikt GNC voor de groei ook op een akkoord met Rite Aid, een keten van apotheken/drogisterijen die al enige tijd zonder topman functioneert en anderhalve week geleden een koersval beleefde. GNC wil 1.500 kleine filialen openen in Rite-Aidwinkels. Die groei zou nu iets vertraagd kunnen worden. Daarnaast is GNC aandeelhouder in drugstore.com, een Internetwinkel, en heeft Numico deze maand het bedrijf Enrich overgenomen, dat de supplementen huis aan huis gaat verkopen. Bovendien lokt Europa, waar de groei nog ver achterloopt op die in de Verenigde Staten. De GNC-producten, inclusief de nieuwe uit het Wageningse laboratorium, komen volgend jaar in Europa op de markt onder de merknaam Nutricia.

    • Remmelt Otten