Onderzoek ramp Boeing stuit op argwaan moslims

Er zijn aanwijzingen dat de recente ramp met de Boeing van EgyptAir het gevolg is geweest van een zelfmoordactie. Voor sommige moslims is die theorie onverteerbaar.

Het Midden-Oosten is een vruchtbare producent van complottheorieën – denk maar aan de stelling dat het dodelijke ongeluk van de Britse prinses Diana indertijd was geregeld door de Britse geheime diensten die wilden voorkomen dat zij met een moslim, Dodi al-Fayed, zou trouwen. Het spreekt dan ook bijna vanzelf dat het op het eerste gezicht raadselachtige neerstorten van de Boeing 767 van EgyptAir op 31 oktober voor de Noord-Amerikaanse oostkust nieuwe samenzweringsverhalen heeft gebaard. Dat een van de co-piloten 216 mede-inzittenden heeft meegesleept in een zelfmoordactie, waarover in de Verenigde Staten toenemend wordt gespeculeerd, is voor veel Egyptenaren en moslims in het algemeen niet te accepteren. Dus wordt beschuldigend naar anti-islamitische hitsers, naar de Israeliërs en vele anderen gewezen.

,,Persoonlijk denk ik dat de autoriteiten al een agenda hadden vastgesteld om de schuld aan moslims toe te schuiven en dat ze nu hun `gegevens' gebruiken om hun beweringen te bewijzen'', schrijft een Amerikaanse islamitische commentator op het internet. ,,Ik denk dat er een omvangrijke doofpot zal zijn, en het zullen de moslims zijn die hieronder het zwaarst zullen lijden, via een heftige publieke reactie. Amerikanen zijn als schapen waar het de media betreft, en ze geloven alles wat hun wordt voorgezet.''

Volgens – nog onofficiële – gegevens van de uit de Atlantische Oceaan opgeviste `zwarte dozen', de cockpit-voicerecorder en de recorder die de vluchtgegevens registreert, zegt copiloot Gamil al-Batouty op een gegeven moment, als hij alleen in de cockpit zit, in het Arabisch: ,,Ik heb mijn besluit genomen''. En hij spreekt een kort gebed uit: ,,Ik leg mijn vertrouwen in Gods handen.'' Even later, alus het persbureau AP dat met deze informatie kwam, werd de automatische piloot afgezet en en een steile duikvlucht ingezet. De zelfmoordtheorie wordt uit de volgorde van gebed en handelen afgeleid.

In Egypte leeft het toerisme juist weer op nu de aanslagen door moslim-terroristen tot het verleden leken te behoren, en een dergelijke zelfmoord/massamoord zou het vertrouwen opnieuw danig ondermijnen. De Egyptische regering heeft dus geen enkel belang bij bevestiging van de Amerikaanse speculaties. Maar de Egyptische pers, met name de regeringskranten, gaat een stuk verder. Zij haastte zich de afgelopen dagen alle zelfmoordtheorieën diep de grond in te boren. ,,Een fastfood mentaliteit'', zag een commentator in de spoed die de Amerikaanse autoriteiten achter het onderzoek hebben gezet. De krant Al-Akbar beschuldigde de Israelische inlichtingendienst, dat vertrouwde zwarte schaap dat in tijden van tegenspoed altijd van stal wordt gehaald, van betrokkenheid en de Amerikanen van inspanningen om de waarheid in de doofpot te stoppen.

De regeringskrant Al-Gomhuriya vroeg zich af of het vliegtuig was neergehaald door een per ongeluk afgeschoten luchtdoelraket of was getroffen door laserstralen van een van de ,,kibbelende Amerikaanse inlichtingendiensten''. ,,Het waren Amerikaanse functionarissen die de passagiers en hun bagage op de luchthaven van New York inspecteerden en vrijgaven. De radar die het gedoemde vliegtuig opspoorde, staat op Amerikaans grondgebied; de bases van de luchtdoelraketten die opzettelijk of per vergissing zijn gelanceerd, staan op Amerikaans grondgebied'', aldus de commentator van Al-Gomhuriya, een vertrouweling van president Mubarak. De moslim-fundamentalistische krant Al-Shaab op zijn beurt heeft achterhaald dat de Amerikanen de `zwarte dozen' van het vliegtuig al direct na het ongeluk hadden opgevist, ze hadden geherprogrammeerd en in het water teruggegooid. De Amerikaanse ambassadeur in Kairo voelde zich geroepen een protest in te dienen tegen dergelijke beschuldigingen.

Veel moslims, Egyptenaren tot en met Amerikanen, zeggen dat de oorzaak van het neerstorten hoe dan ook geen zelfmoord kan zijn omdat een goede moslim gewoon geen zelfmoord pleegt. ,,Het feit dat hij (co-piloot Batouty) dat gebed uitsprak, is een aanwijzing van zijn vroomheid'', stelt de Canadese islamitische schrijver Faisal Kutty in een commentaar in de internet-krant iviews.com. ,,En een vrome moslim zou nooit zelfmoord plegen of onschuldige burgers doden. Alleen een extremist of een geestelijk instabiel individu zou een beroep doen op God terwijl hij deze twee afschuwelijke zonden beging.'' ,,Waarom zijn Westerse geheim agenten zo snel met hun oordeel als islamitische symbolen en praktijken in het geding zijn?'' vraagt hij. Het antwoord is duidelijk: omdat moslims in het algemeen in het Westen als een bedreiging worden gezien.

Het is normaal dat een islamitische piloot een gebed uitspreekt als hij met een onbeheersbare, dodelijke situatie wordt geconfronteerd, verklaart een Amerikaanse moslim-organisatie, The Wisdum Fund. Hindoes, joden, christenen – wie zou geen schietgebedje plegen? ,,Wat niet normaal is, is om dit een criminele daad te beschouwen.''

    • Carolien Roelants