Gat in de ozonlaag is nog niet geslonken

Het gat in de ozonlaag is tot nu toe niet geslonken, maar er is vooruitgang in het terugdringen van de gassen die de aantasting veroorzaken.

Dat schrijft de UNEP, de VN-organisatie voor milieu, voorafgaand aan een conferentie over de ozonlaag, volgende week in Peking.

Het ozongat in de hogere luchtlagen boven de Zuidpool is nog steeds ongeveer 22 miljoen vierkante kilometer groot, ruim twee keer de oppervlakte van China. Het verlies aan ozon, dat mens en milieu beschermt tegen schadelijke ultraviolette straling van de zon, bedraagt nog altijd een paar procent per tien jaar. Maar volgens de UNEP worden de afspraken die in 1987 in Montreal zijn gemaakt door de 172 deelnemende landen goed nageleefd. Volgens die afspraken moet het ozongat in 2050 terug zijn op het niveau van voor de jaren tachtig.

Volgens een wetenschappelijk rapport van de UNEP zal de doelstelling alleen gehaald worden als de zogeheten CFK's, chloorfluorkoolwaterstoffen die de belangrijkste veroorzakers zijn van de aantasting van de ozonlaag, over een jaar of tien volledig zijn uitgebannen. Sinds 1986 is de productie wereldwijd met 84 procent teruggebracht, in de geïndustrialiseerde landen zelfs met 97 procent. Maar volgens Klaus Töpfer, directeur van de UNEP, zullen de betrokken landen hun inspanningen moeten verhogen om de doelstelling te halen.

In Peking zullen de deelnemers een besluit moeten nemen over de besteding van gelden om landen te helpen bij de terugdringing van de CFK's, die onder meer gebruikt worden als koelvloeistof. Sinds 1991 is al bijna twee miljard gulden besteed, vooral om ontwikkelingslanden in staat te stellen alternatieven te vinden voor het gebruik van CFK's.

Een wetenschappelijke commissie van de UNEP heeft berekend dat de komende drie jaar nog eens 600 miljoen gulden nodig zijn. Dat geld moet onder meer gebruikt worden voor de sluiting van Indiase bedrijven die CFK's produceren – India behoort nog tot de grootste producenten van de gassen. Volgens de commissie zou de komende jaren nog eens 400 miljoen nodig zijn om met de bestaande projecten op schema blijven.

Behalve over de financiering van de projecten, zal in Peking ook gesproken worden over voorstellen van de Europese Unie om het protocol van Montreal aan te scherpen, zowel wat betreft het tempo waarin de CFK's uit het milieu moeten verdwijnen als wat betreft de controle daarop.