Stroomsector draait op voor slechte contracten

De onrendabele importcontracten die energieproducenten in het verleden hebben gesloten, de zogenoemde bakstenen, moeten volledig door de elektriciteitssector worden opgebracht. Onderling moeten de producenten de kosten evenredig verdelen.

Dat staat in het advies van de commissie-Herkströter dat vanmiddag zou worden gepresenteerd. Epon moet 29,5 procent van het bedrag betalen, EPZ 28,5 procent, EZH 19,5 procent en Una 22,5 procent. De overheid zou niet verder bij hoeven te dragen aan het afkopen van de contracten.

De totale waarde van de te verdelen kosten is nog niet duidelijk omdat de Sep (verzamelde energiebedrijven) bezig is de contracten via een veiling door te verkopen aan geïnteresseerde marktpartijen. Herkströter heeft daar zelf bij de Sep op aangedrongen.

Een woordvoerder van Sep wilde vanmorgen niet zeggen hoe groot de omvang van de niet-marktconforme kosten is. Twee andere `bakstenen', de stadsverwarmingsprojecten en kolenvergasser Demkolec, zullen door de overheid worden afgelost. Dat bedrag is aan een maximum gebonden van ruim een miljard gulden.

Eerdere voorstellen over een oplossing voor de bakstenenproblematiek hadden een groter overheidsaandeel in de afkoop van de contracten voorzien. Voor de stadsverwarming en de kolenvergasser zou de overheid 2,1 miljard bijdragen. Ook een deel van de importcontracten zou de overheid vergoeden. Herkströter c.s. meent dat de producenten die kosten zelf moeten dragen.

Minister Jorritsma (EZ) had oud-Shell-topman Herkströter gevraagd een oplossing te zoeken voor de zogenoemde bakstenen-problematiek in de elektriciteitssector. De bakstenen zijn onrendabele contracten uit het verleden die de vier energieproducerende bedrijven soms mede op aandringen van de overheid hebben gesloten. De stroomproducenten zelf bleken het vorig jaar onderling niet eens te kunnen worden over een onderlinge verdeling. Toen die onderhandelingen afknapten, trok de overheid haar voorstel in om mee te betalen. De totale waarde van de onrendabele contracten bedraagt volgens EZ ongeveer 4,7 miljard gulden. De energieproducenten hebben de contracten altijd veel hoger ingeschat en komen op een bedrag van 17 miljard gulden.

De bakstenen die nu verdeeld worden betreffen voornamelijk importcontracten met Noorwegen, Duitsland en Frankrijk. Nu de liberalisering van de elektriciteitssector in volle gang is blijken de bakstenen de verkoopwaarde van de producenten te beïnvloeden. Bij de recente overnames van UNA door het Amrikaansde bedrijf Reliant en EZH door het Duitse Preussen Elektra is een groot deel van de verkoopsom gereserveerd voor mogelijk tegenvallende kosten voor de afkoop van de contracten. Vanmorgen werd duidelijk dat Epon in handen van het Belgische Electrabel komt. Ook daar is een bedrag van bijna één miljard gulden gereserveerd voor de bakstenen