`Shell kan zijn gang gaan in Iran'

De Koninklijke/ Shell Groep zal geen duimbreed in de weg worden gelegd bij olieprojecten in Iran. Dat is de mening van John Lichtblau, olie-analist bij de Petroleum Industry Research Foundation in New York.

Volgens Lichtblau, een door de wol geverfde expert, is de Amerikaanse overheid veel te beducht voor represailles van de Europese Unie als op Shell sancties zouden worden toegepast. ,,De regering Clinton wil per se een confrontatie met Europa vermijden'', zegt hij.

Shell heeft aangekondigd 800 miljoen dollar te investeren in Iran, een land waar volgens de Amerikaanse Iran-Libië Sanctie Wet, niet mee mag worden gehandeld. Elke investering boven de twintig miljoen stelt bedrijven bloot aan toepassing van die wet. Het houdt onder meer in uitsluiting van handelsbanden met de VS en een reisverbod voor topmensen van de betrokken bedrijven.

Shell Oil, de Amerikaanse dochter van Koninklijke/ Shell, is niet direct betrokken bij het project in Iran. Dat is dan ook het argument van Shell om het risico van sancties naast zich neer te leggen. Ook zegt Shell dat het de Amerikaanse overheid tijdens de onderhandelingen in de aanloop naar het contract met Iran voortdurend op de hoogte heeft gehouden.

De Amerikaanse overheid heeft bij monde van het ministerie van buitenlandse zaken gezegd ,,zeer teleurgesteld en diep bezorgd'' te zijn over het project. Shell staat een onderzoek te wachten waarvan dat zeker maanden gaat duren. Mocht het negatief uitvallen voor Shell dan kan Madeleine Albright, de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, alsnog een verklaring van afstand geven die Shell vrijwaart van sancties.

,,Er is al een precedent voor een geval als dit'', aldus Lichtblau. ,,Total en Elf hebben ook projecten in Iran. Daar zijn geen sancties in werking getreden en Total is officieel gevrijwaard van sancties.'' Hij denkt dat er wel onmiddellijk sancties in werking treden als een puur Amerikaans bedrijf als Exxon een project in Iran wil beginnen.

,,Amerikaanse olieconcern lopen op deze manier enorme kansen mis'', zegt hij. Shell, Total en BP Amoco kunnen hun gang gaan, volgens Lichtblau ook in Libië. Het enige waar hij rekening mee houdt is overheidsverklaringen waarin het gedrag van Shell wordt veroordeeld of heel misschien lichte sancties van symbolische aard.

    • Lucas Ligtenberg