Elektriciteit onder kostprijs verkocht

Nederlandse energiebedrijven stunten in de slag om grote klanten op de vrije stroommarkt met aanbiedingen onder kostprijs. Leveranciers spreken van ,,idiote toestanden'', afnemers over ,,uiterst lage prijzen''.

Dat is opmerkelijk, omdat de energiebedrijven allemaal eigendom zijn van gemeenten en provincies. Door de hevige concurrentie dreigt een forse waardevermindering van publiek kapitaal. Nutsbedrijven leveren grote afnemers soms zelfs stroom tegen prijzen die 10 tot 25 procent onder de kostprijs liggen, aldus commercieel directeur P. Spruyt van Delta Nutsbedrijven, stroomleverancier in Zeeland.

Energiespecialist F. Jonkman van adviesbureau Ernst & Young vindt het een gevaarlijke ontwikkeling. ,,Zo'n strategie van onder kosten werken kun je op langere termijn natuurlijk niet volhouden'', zegt Jonkman ,,Het gevaar is dat je er zelf aan onderdoor gaat. Uiteindelijk is het voor de consument een slechte zaak. De aandelen zijn in handen van regionale overheden, het is ons belastinggeld waarop wordt ingeteerd.'' Volgens Jonkman is de situatie het gevolg van het feit dat de liberalisering van de stroom niet meteen gepaard is gegaan met de privatisering van de bedrijven.

Vooral Eneco (eigendom van 46 gemeenten in Zuid-Holland) lijkt een agressieve strategie te hebben ontwikkeld om klanten binnen te halen, zeggen diverse spelers in de markt. Donderdag maakte een groep bedrijven, waaronder Schiphol, Bloemenveiling Aalsmeer en Shell, bekend een jaar lang stroom te betrekken van Eneco. Betrokkenen bevestigen dat de leverancier voor circa 530 miljoen kilowattuur ,,een behoorlijk lagere prijs'' vroeg dan de op een na beste aanbieding uit Nederland. Andere grootverbruikers, zoals Hoogovens Buizen en Enci, bevestigen met Eneco prijzen te hebben afgesproken van respectievelijk 5,8 en 6,0 cent per kilowattuur. ,,Dat zijn prijzen waarvoor je het als distributeur in Nederland niet kunt inkopen'', zegt P. van Son van concurrent Essent Trading. Voor het jaar 2000 zitten energiebedrijven voor het grootste deel van hun eigen inkoop nog vast aan een prijs van ruim 8 cent, daarna wordt het gissen. Eneco zegt in een reactie een positieve marge te behalen op hun industriële klanten. Jonkman van Ernst & Young vraagt zich af of de gemeentelijke en provinciale aandeelhouders wel op de hoogte zijn wat er gebeurt bij hun energiebedrijven: ,,Ik verzeker u: die staan op grote afstand. En ze hebben allemaal zo hun particuliere interesses. De een kijkt naar de kleine stroomklanten, de ander naar het milieu. Maar intussen worden grote financiële risico's gelopen.'' En met een verwijzing naar de recente Ceteco-affaire: ,,Dit zijn Zuid-Hollandse toestanden.''

ACHTERGROND: pagina 19

    • Jaco Alberts