Eminem kiest voor obsceen, geweld, moord en de duivel

De `Kurt Cobain van de rap' wordt Eminem ook wel genoemd. Hij is een witte neger, zoals Vanilla Ice het niet was en Everlast het graag zou willen zijn. Marshall Bruce Mathers alias Eminem groeide op in een achterstandsbuurt van Detroit en had zich al bijna neergelegd bij een uitzichtloos bestaan als kok in een hamburgerrestaurant, toen hij bij een talentenjacht werd ontdekt door Interscope Records. Rap-legende Dr. Dre van Niggers With Attitude produceerde zijn debuut The Slim Shady LP en de single My name is bracht eerder dit jaar Enimems doorbraak bij het blanke zowel als het zwarte hiphop-publiek, als opvolger van de in 1996 vermoorde Tupac Shakur.

Politiek correcte taal is aan Eminem niet besteed. `Hi kids, do you like violence?' luidt één van zijn ondeugende oneliners en zijn publiek weet precies wanneer het `fuck you too' of `I just don't give a fuck' moet scanderen. Onder een morsige ijsmuts bracht Eminem de gewelddadige realiteit van het het Amerikaanse getto naar de Amsterdamse Melkweg, zoals veel zwarte rappers het vóór hem deden. Zijn overwegend zwarte posse (vriendenclub annex lijfwacht) zag er angstwekkend uit en de fan die het waagde om Eminem bij zijn been te pakken, werd met harde hand verwijderd.

Meer dan de authentieke hiphop-begeleiding van een vingervlugge deejay had Eminem niet nodig om zijn baldadige teksten op snerpende, opzettelijk kinderachtige toon op te ratelen. Zijn mantra `do you wanna grow up to be just like me' oogstte veel bijval, net als de grappen over ons liberale land `waar je een politieman om een vuurtje voor je joint kunt vragen.' Een beetje flauw waren ook de attributen die ten tonele werden gevoerd: een opblaasfiguur, een enorme telefoon bij een obsceen gesprek met een hijger en een als paddestoel verklede handlanger bij Magic mushroom man. Speciaal voor de dames in het publiek (nog geen vijf procent, schat ik) deed Eminem een poging tot zingen, een kunst die hem heel wat slechter afging dan zijn virtuoze raps.

Na alle onverantwoordelijke kwinkslagen kwam er op de valreep een moment van bezinning in de toegift Guilty conscience, waarin een gewapende overvaller wordt toegesproken door een engeltje en een duiveltje. Hoewel Eminem uiteindelijk partij koos voor het duiveltje, is zijn boodschap genuanceerder en vooral vermakelijker dan de gewelddadige schuttingtaal die door rappers als Ice Cube en de leden van de Wu Tang Clan wordt uitgeslagen. Er zitten nog wel rafelrandjes aan zijn hiphop-moraal. Stelen mag niet, predikt Eminem, evenmin als seks met minderjarigen. Maar als je je vrouw in bed vindt met een ander, is het geoorloofd om je woede te koelen met een machinegeweer.

Concert: Eminem. Gehoord: 12/11 Melkweg Max, Amsterdam.

    • Jan Vollaard