Reizigster in muziek

Ze was al drie of vier keer eerder te zien bij Reiziger in Muziek. Maar dan als gast. Toen altvioliste Esther Apituley werd gevraagd om het programma samen met Han Reiziger te presenteren was ze naar eigen zeggen `stomverbaasd'. ,,Plotseling moest ik mijzelf voorstellen in die stoel aan de andere kant van de tafel.'' Sinds 5 september zit Apituley in die stoel, van waaruit zij tweewekelijks op zondagochtend het VPRO-muziekprogramma presenteert. De volgende week is ze weer aan de beurt.

Hoewel ze grootse plannen heeft voor het programma - bijvoorbeeld David Bowie of Prince ondervragen over hun manier van componeren - bemoeit Apituley zich de komende tijd nog niet met de inhoud. ,,Ik moet me eerst bewijzen tegenover de redactie voordat ik iets kan inbrengen'', vindt ze. ,,Mijn vader zei `voorlopig ben je gewoon Hannah Reizigster' en ik denk dat hij daar gelijk in heeft.''

De manier waarop Han Reiziger zichzelf is op tv, vindt Apituley bewonderenswaardig. De eerste keer dat ze zichzelf terugzag, schrok ze wel even. ,,De persoon op het scherm is een extract van jezelf. Alles wordt uitvergroot, een twijfelende intonatie, een onzekere blik. Je kunt het vergelijken met vioolspelen. Als je één vinger onzeker op een snaar zet, hoor en voel je dat meteen. Televisie is hetzelfde millimeterwerk.''

,,En dan is het programma ook nog eens live! De adrenaline giert iedere keer door mijn lijf. Het is een soort spanning die ik wel ken van optredens. Maar op het podium heb ik nog houvast aan mijn oefening. Dit kan je niet repeteren. Ik heb één screentest gedaan en ik zat meteen live op tv. Het was, en is nog steeds, beangstigend.''

Meteen na de eerste uitzending eiste Apituley dan ook een mediacursus. Vooral het onder controle houden van haar beweeglijke lichaam is iets dat ze onder de knie wil krijgen. ,,Het liefst zou ik staan of rondlopen, desnoods de gasten de tuin innemen en ze daar ondervragen. Maar ik zit vastgeplakt achter die tafel. Ik kan nergens heen.''

Niet alleen aan haar tafel zit Apituley vast, ook aan het programma-draaiboek. ,,Het moeilijke is dat Reiziger geen talkshow is maar dat ik daar toch voornamelijk zit om te praten. In zeven tot tien minuten moet ik een heel verhaal kwijt. Het liefst zou ik een uur met iemand willen praten. Maar dan stel ik een paar inleidende vragen en dan zie ik de opnameleider alweer het gebaar maken van `nog vijf minuten'. Met gebalde vuisten zit ik dan te hopen dat de persoon tegenover me maar snel doorpraat zodat ik nog aan mijn kernvraag toekom. Tegelijkertijd moet ik die gasten wel op hun gemak stellen en ze het idee geven dat ze alle tijd op de wereld hebben om hun verhaal te vertellen. Want, hoewel ik het me nauwelijks kan voorstellen, zij zijn vaak nog zenuwachtiger dan ik.''

    • Edo Dijksterhuis