Dansende contrabassen

Je ziet ze wel eens op straat zeulen met hun kisten en je denkt: waarom kiezen musici in vredesnaam voor zo'n groot en onhandelbaar instrument als een contrabas? Na de voorstelling Transes Formations van Philippe Blanchard (1968) ga je daar anders over denken en blijkt de contrabas zelfs een te choreograferen instrument. De bas staat op een eenbenige spitz en laat zich als een vrouwelijke partner in een duet makkelijk draaien, optillen, wiegen en vallen.

Fransman Blanchard, die in de jaren tachtig zes jaar lang bij het Nederlands Dans Theater danste, brengt zes contrabassisten van het Orchestre de Contrebasses even hard in beweging als de vijf dansers die een voorzichtige poging wagen de bas te bespelen. Ze wisselen niet alleen van rol maar dagen elkaar ook uit wanneer de dansers de strijkstokken afpakken. Zoiets leidt tot kinderlijk grappige scènes en een mooie dramaturgische synthese tussen dans en muziek. Om steeds een andere ruimte te suggereren koos Blanchard voor drie verrijdbare muren waarin zich weerbarstige deuren bevinden. Iedereen die door die deuren naar binnen komt lopen lijkt te zijn vergeten waarvoor hij komt. En maakt aanstalten om weg te gaan, te blijven, te dansen. Blanchard geeft dat aanstalten maken meesterlijk vorm in slungelige onhandigheden als het schouderophalen en het niet afmaken van ingezette bewegingen. Als een danser dan eindelijk besluit de ruimte te verlaten blijkt er onder het bordje Exit een deur te zitten waar je niet doorheen kunt. De deur is een spiegel. De zes steeds verkassende contrabassisten geven de ruimte mede vorm en zorgen met hun muziek uiteraard voor de verschillende tempi en sferen. Hoogtepunt is een ijle solo waarop twee dansers als een vergroeide Siamese tweeling bewegen.

Alleen is vijf kwartier contrabas als enige instrument wel wat veel. Ook al vermengen klassieke loopjes zich met jazzy tonen. Philippe Blanchard, die via het Zweedse Cullberg Ballet opklom tot huischoreograaf bij het Danshus in Stockholm, gaat een experiment aan dat vaak grappig is en vol visuele vondsten zit. Maar de overgangen in muziek en beweging hadden wat extremer gemogen om Transes Formations wat meer scherptediepte te geven.

Voorstelling: Transes Formations. Concept en choreografie: Philippe Banchard. Compositie en muziek: L'Orchestre de Contrebasses. Gezien: 11-11,Muziektheater Amsterdam. T/m 14-11 aldaar. Inl.: 020-6255455

    • Ingrid van Frankenhuyzen