Europa II

In 1982 werd Ruud Lubbers minister-president, en op de Europese ministerraad in Kopenhagen maakte hij voor het eerst kennis met zijn Europese collegae. ,,Op die vergadering bleek direct een enorme spanning te bestaan tussen François Mitterrand en Margaret Thatcher. Mitterrand zei: investeren in Europa betekent je afsluiten van Amerika, jezelf beschermen, je eigen kracht vinden. Thatcher zei: rubbish, de zaak moet open, vrijhandel. Ik ontmoette hier dus niet meer de bureaucratie van 1973, maar ik nam aan een politiek debat deel, die hele middag. 's Avonds na het diner ging het informeel nog verder, over wat Europa nu eigenlijk is, over de Europese cultuur, over de rol van de reformatie ging het zelfs. Eigenlijk waren we toen al bezig met een heel nieuw concept van Europa, geen technisch, maar een politiek Europa. En we vormden, met alle tegenstellingen, ook een soort club.

,,Niet dat het zo goed ging met de samenwerking tussen de landen. Er waren mooie plannen, maar alles ging stroef. Tussen '82 en '89 hebben we toen moeizaam die Eurosclerosis kunnen overwinnen. In '89 stond de interne markt op het spoor. Eind '91 kwam het Verdrag van Maastricht, met grote moeite, maar de oude stemming was er nog: fijn, dat hebben we weer bereikt. Europa is weer in beweging, we gaan zelfs naar één munt, dat is klaar.

,,Dat was het einde van tien jaar. Thatcher was al weg. Kohl groeide boven zichzelf uit. Mitterrand werd een dagje ouder. In diezelfde stemming begon Kohl ook van mij afstand te nemen. Want Maastricht was klaar. Maar het was tegelijkertijd het begin van een ander tijdvak.''

    • Geert Mak