Naf Naf tegen Nep Nep

Als zelfs Joop! het als parfummerk goed doet, dan moet John? toch ook succesvol zijn, zullen ze bij Kecofa gedacht hebben. Kecofa is het parfumbedrijf van de gebroeders Nievelstein uit Kerkrade. Sinds enige tijd brengen Paulus, Johannus en Josef Nievelstein een groot aantal parfummerken op de markt tegen absolute bodemprijzen. De merken en verpakkingen van de luchtjes zijn stuk voor stuk afgeleid van bekende, exclusieve merken. Naast John? voert Kecofa merken als Kashba en Ego, ontleend aan Casmir en Egoïste. Creatiever zijn de namen Obscene en Set Point, onmiskenbaar varianten op de merken Obsession en Gabriella Sabatini. Ook enige zelfspot kan Kecofa niet worden ontzegd: als alternatief voor het bekende merk Naf Naf kozen de gebroeders Nievelstein voor een parfum met de merknaam Nep Nep.

Het werkterrein van Kecofa is vooral de markt, zoals de Beverwijkse bazaar en de Albert Cuyp, waar de spotgoedkope luchtjes in grote hoeveelheden worden aangeboden. De Nievelsteinen steken daarbij niet onder stoelen of banken dat er fiks gekopieerd is. Vaak wordt direct verwezen naar de oorsprong: `Koop nu John?, de echte namaak-Joop!', `Set Point, behorende tot de familie van Gabriella Sabatini' en `Treasure, een imita-

tie van Tresor'.

De heren van Kecofa zullen dan ook nauwelijks verrast zijn geweest toen zij vorig jaar een boze brief ontvingen van de fabrikanten van de originele parfummerken. Of de familie Nievelstein onmiddellijk wilde ophouden met deze namaak, anders werd er een rechtszaak aangespannen, zo stelden de fabrikanten. Toen de ondernemers uit Kerkrade voor deze dreigbrief echter weinig gevoelig bleken, volgde de aangekondigde rechtszaak. En terwijl iedereen dacht dat Kecofa er van alle kanten van langs zou krijgen, liep het toch even anders.

In een uitgebreid gemotiveerd vonnis greep de rechtbank van Den Haag de gelegenheid aan het begrip verwarringsgevaar, het criterium dat gehanteerd moet worden bij de beoordeling van een merkinbreuk, verder uit te diepen. Tot 1997 werd in de Benelux als inbreukcriterium `gevaar voor associatie' gehanteerd. Dat hield in dat al van een merkinbreuk sprake was als de consument bij het zien van het ene merk, moest denken aan het andere. Verwarring hoefde niet te worden aangetoond. Dit was een zeer ruim criterium, dat merkhouders een uitgebreide bescherming bood. Onder Europese invloeden bepaalde het Hof van Justitie van de EG in 1997 echter dat de in de Benelux gehanteerde maatstaf niet de juiste was. Niet het ruime `gevaar voor associatie' moest de merkinbreuk bepalen, maar het engere `gevaar voor verwarring'.

In de Kecofa-zaak legde de rechter het nieuwe Europese criterium nogal beperkt uit. Natuurlijk bestond er in bepaalde gevallen gevaar voor associatie. Immers, bij het zien van een flesje Nep Nep moet je natuurlijk meteen aan Naf Naf denken. Maar van gevaar voor verwarring, direct of indirect, kon geen sprake zijn, aldus de rechter. In de eerste plaats vertelde Kecofa bij de verkoop toch duidelijk dat het om namaak ging. Niemand zou daarom nog kunnen denken dat John? iets met Joop! te maken had. Bovendien werden de namaakparfums, in tegenstelling tot hun luxe broertjes en zusjes, voor extreem lage prijzen verkocht. Ook dat was volgens de rechter een belangrijke overweging om het verwarringsgevaar, en daarmee de merkinbreuk, af te wijzen. Wel gaf de rechter een viertal A-merken, Joop!, Obsession, Casmir en Egoïste, nog een herkansing. Volgens de rechter konden deze merken gekwalificeerd worden als `algemeen bekende merken'. Omdat de wet niet geheel duidelijk is over de positie van bekende merken besloot de rechter, voor wat betreft de genoemde merken, de zaak nog eens voor te leggen aan het Hof van Justitie van de EG. De vraag die daar gesteld zal worden is of de houder van een bekend merk misschien toch iets kan ondernemen tegen verwatering van zijn merk door schadelijk aanhaken, zonder dat er gevaar voor verwarring bestaat. Voor de praktijk is dit echter minder interessant, want voordat het Hof zich hierover gebogen heeft, zijn we al weer een paar jaar – en vele duizenden flesjes John? – verder.

Intussen hebben de fabrikanten van de verschillende A-merken natuurlijk hoger beroep ingesteld tegen het vonnis van de rechtbank. Volgens de advocaat van de fabrikanten, mr. Ch. Gielen, heeft de rechtbank helemaal geen rekening gehouden met de verwarring die zich kan voordoen nà aankoop. ,,Een vrouw die een vriendin zich ziet besprenkelen met een van Kecofa-parfums, vermoedt door de gelijkenis dat het om het vertrouwde bekende parfummerk gaat dat zij zelf gebruikt. Zij ziet natuurlijk op dat moment niet dat het als namaakparfum is verkocht of dat het om een supergoedkoop product gaat. Deze vrouw is op dat moment in de war. Verwarring behoort te worden voorkomen'', aldus Gielen.

    • Bas Kist