Amerika's samen in strijd tegen exportsubsidies

Ministers van handel van 34 landen in Noord- en Zuid-Amerika hebben gisteren afgesproken een gezamenlijk front te zullen vormen tegen exportsubsidies op landbouwproducten. Met die houding zullen ze zich voor het eerst als één handelsblok opstellen tijdens de aanstaande 'Millenniumronde' van de Wereldhandelsorganisatie.

De ministers, van alle landen in Noord- en Zuid-Amerika en het Caribisch Gebied behalve Cuba, kwamen tot hun besluit in het kader van onderhandelingen over de vorming van een vrijhandelszone die het gehele westelijk halfrond moet omvatten. Besprekingen over dat voorgenomen vrijhandelsakkoord, de zogenoemde Free Trade Area of the Americas (FTAA), werden de afgelopen twee dagen gehouden in de Canadese stad Toronto.

Door zich tegen exportsubsidies op landbouwproducten te verklaren, varen de Noord- en Zuid-Amerikaanse landen een gezamenlijke koers die lijnrecht ingaat tegen die van de EU. De kwestie kan een obstakel worden bij de besprekingen van de Wereldhandelsorganisatie, later deze maand in het Amerikaanse Seattle. ,,Wij hebben het over de afschaffing van alle uitvoersubsidies op agrarische producten,'' verklaarde de plaatsvervangend handelsvertegenwoordiger van de VS, Richard Fisher. De overeenstemming over exportsubsidies is bedoeld als een eerste stap op weg naar de voorgenomen FTAA, een uitbreiding van het bestaande Noord-Amerikaans Vrijhandelsakkoord (NAFTA) tussen de VS, Canada en Mexico. Met dat doel voor ogen werden de bewindslieden het tevens eens over versnelling van douaneprocedures en bestrijding van corruptie bij grensposten. Die maatregelen moeten per 1 januari van kracht worden. Fisher sprak van ,,stappen waarmee we een signaal afgeven.''

De landen van het westelijk halfrond willen de FTAA in 2005 rond hebben. Het zou het grootste handelsblok ter wereld worden, met 800 miljoen mensen en een totaal bruto produkt van meer dan 10 biljoen dollar.

Het voornemen werd voor het eerst vastgelegd tijdens een top van staatshoofden en regeringsleiders in Miami in 1994. De helft van de tijd tot de beoogde begindatum is inmiddels om, maar de Canadese minister van internationale handel, Pierre Pettigrew, toonde zich gisteren optimistisch over het halen van de deadline. ,,Alle 34 landen willen de onderhandelingen op een intensieve manier voortzetten,'' aldus Pettigrew.

Tegenstanders van een enorme vrijhandelszone vrezen dat de FTAA een vrijbrief zal vormen voor grotere macht van Amerikaanse multinationals in arme Latijns-Amerikaanse landen. Tevens waarschuwen zij dat zo'n akkoord alleen rijke zakenlieden ten goede zal komen, zonder dat armen er baat bij hebben. Activisten in Toronto drongen aan op richtlijnen voor de bescherming van zwakkeren in de deelnemende landen, bijvoorbeeld door producten waar kinderarbeid aan te pas komt van een mogelijk verdrag uit te sluiten.

    • Frank Kuin